یعنی چه
این اصطلاح در ادبیات مذهبی، عرفانی و کهن فارسی به معنای بوسیدن درگاه و آستانه ورودی حرم امامان، اولیای خدا یا بزرگان است که کنایه از تواضع، خضوع کامل، شکستن غرور و ابراز ارادت مخلصانه دارد.
تلفظ
واژه عتبه به فتح عین و تاء و فتح یا تسکین باء تلفظ میشود و در ترکیب با فعل بوسیدن، ساختار مصدری عتبهبوسی را میسازد.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ دقیق برای این مفهوم واژه «عتبه بوسیدن» با ۱۰ حرف است. همچنین از نمونههای مشابه آن میتوان به آستانبوسی یا خاکبوسی اشاره کرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن این مفهوم کنایی از عبارت Kissing the threshold استفاده میشود که به معنای تکریم و احترام شدید در درگاه یک مکان است.
به عربی
این اصطلاح ریشه در فرهنگ مذهبی دارد و در زبان عربی به صورت تقبیل الأعتاب یا تقبیل العتبة به کار میرود.
به فارسی
معادلهای اصیل و عبارات هممعنی فارسی آن شامل آستانبوسی، خاکبوسی، زمینبوسی و اظهار خضوع و بندگی در برابر پیشگاه یک مقام معنوی یا والامقام است.
در قرآن
خود واژه عتبه یا ترکیب عتبه بوسیدن به صورت مستقیم در قرآن کاربرد ندارد؛ اما در تفاسیر دینی، تکریم و تواضع در برابر اولیای الهی به آیاتی مانند آیه مودت پیوند داده میشود.
نماد چیست
در ادبیات عرفانی و سلوک مذهبی، عتبه بوسیدن نماد گذر از دنیای مادی به فضای قدسی، شکستن کبر و غرور نفسانی، و تسلیم مطلق در برابر عظمت معنوی است.
جمعبندی و توضیح کامل عتبه بوسیدن
عبارت «عتبه بوسیدن» یک ترکیب کنایی و بسیار ارزشمند در ادبیات مذهبی، صوفیانه و سنتی فارسی است. واژه عتبه در زبان عربی به معنای درگاه، پله یا آستانه در است و مجازاً به حرمها و اماکن متبرکه اطلاق میشود. پیوند این واژه با فعل بوسیدن، نمادی از اوج تواضع، خاکساری و ارادت یک زائر یا محب را در آستانه ورود به یک حریم مقدس یا درگاه یک بزرگ نشان میدهد.
این اصطلاح اگرچه در زبان گفتاری و معیار امروز کاربرد روزمره ندارد، اما در متون کهن، اشعار عرفانی و فرهنگ شیعی جایگاهی ویژه دارد. در بافت مذهبی، زائران با بوسیدن عتبه حرم معصومین، فروتنی خود را ابراز کرده و کسب فیض میکنند. از نظر نمادشناسی نیز این عمل مرز میان جهان مادی و جهان قدسی به شمار میرود که ورود به آن نیازمند خلع کبر و خودخواهی است.