معنی
در لغت به معنای درخت کُنارِ پایان یا سدرِ انتها است. در اصطلاح تفسیری و قرآنی، به درختی مجلل، پربرگ و عظیم در آسمان هفتم یا فوق عرش اشاره دارد که آخرین حد قلمرو ملکوت محسوب میشود.
یعنی چه
این اصطلاح به جایگاهی اشاره دارد که اعمال بندگان، ارواح شهدا و فرشتگان به آنجا منتهی میشود و فراتر از آن برای هیچ مخلوقی جز پیامبر اسلام (ص) در شب معراج، قابل عبور، شناخت و دسترسی نیست.
تلفظ
این واژه ترکیبی عربی است که در زبان فارسی به صورت سِدْرَةُ الْمُنْتَهیٰ یا سِدرهالمنتهی با کسرهٔ راء و سکون دال تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای این عبارت در بازیها و سرگرمیهای جدول کلمات، خود عبارت «سدره المنتهی فارسی» با شانزده حرف است. همچنین گاهی به عنوان نماد درخت پایانی آسمان یا بهشت یاد میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای ترجمه این اصطلاح قرآنی بیشتر از واژه Lote Tree (درخت سدر/کنار) همراه با پسوندهای نشاندهنده مرز نهایی استفاده میشود.
به عربی
این عبارت اصالتاً عربی و یک ترکیب اضافی از دو واژه «سدرة» (درخت کنار) و «المنتهی» (محل پایان) است که یکبار در آیه ۱۴ سوره نجم آمده است.
به فارسی
معادلهای فارسی دقیق آن شامل عباراتی چون درختِ کُنارِ انتها، درخت پایانی، مرز نهایی عروج و عالیترین مرتبهٔ قرب الهی در ادبیات و عرفان است.
نماد چیست
در ادبیات عرفانی فارسی و تفاسیر اسلامی، سدره المنتهی نماد پایان قلمرو مادی، حد نهایی دانش بشری و عقل فرشتهگون (جبرئیل) و آغاز رازهای مطلق جهان غیب و شهود است.
جمعبندی و توضیح کامل سدره المنتهی فارسی
عبارت «سدره المنتهی» یکی از اصطلاحات عمیق قرآنی و عرفانی است که در آیه ۱۴ سوره نجم به آن اشاره شده است. این اصطلاح از نظر لغوی به معنای درخت سدر یا کنار در نقطه پایانی است و در فرهنگ اسلامی به مکان یا مرتبهای والا در آسمان هفتم اشاره دارد که مرز میان عالم خلق و عالم غیب است؛ جایی که دانش خلایق و عروج فرشتگان در آنجا متوقف میشود.
در واژهگزینی ادبی و عرفان فارسی، این کلمه اهمیت بالایی دارد و شاعران و عارفان بزرگ آن را به عنوان نمادی از بالاترین درجه قرب الهی و انتهای مسیر تکامل عقلانی به کار میبرند. در واقعه معراج، حتی جبرئیل به عنوان نماد عقل کامل فرشتگان، توانایی عبور از این مرز را نداشت و تنها پیامبر اکرم (ص) توانست از آن بگذرد.
از دیدگاه ریشهشناسی، این کلمه ترکیبی از «سدره» (درخت کنار) و «منتهی» (از ریشه ن-ه-ی به معنی پایان) است. در بازیها و جداول کلمات فارسی، بررسی تعداد حروف و معادلهای آن نظیر درخت طوبی یا مرز ملکوت، کاربرد فراوانی در سنجش اطلاعات مذهبی و ادبی دارد.