یعنی چه
این عبارت در اصل برگرفته از آیه ۱۲ سوره مبارکه بروج («إِنَّ بَطْشَ رَبِّكَ لَشَدِيدٌ») است. واژه «بطش» به معنای گرفتن چیزی با قدرت، صولت و خشونت است و ترکیب آن با «شدید» به مجازات، عقوبت و قهر سخت و درهمکوبنده خداوند در برابر ظالمان و سرکشان اشاره دارد.
تلفظ
کلمه اول به صورت فَتجه بر روی باء و سکون طاء و شین (بَطْش) تلفظ میشود. واژه دوم نیز با فتح لام و شین و کسره دی (لَشَدِيد) خوانده میشود که در مجموع اصطلاحی قرآنی-عربی است.
در جدول
این عبارت دقیقاً از ۹ حرف (ب - ط - ش - و - ل - ش - د - ی - د) تشکیل شده است و در جداول کلمات متقاطع معمولاً به عنوان رمز یا اشارهای به آیه سوره بروج و مجازات سخت به کار میرود.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم، این بخش از آیه اغلب به صورت Severe punishment یا Mighty grip برگردانده شده است تا مفهوم قدرت مطلق و عذاب غیرقابل فرار را برساند.
به عربی
در لغتنامههای عربی، بطش را «الأخذ بالصولة والغلظة» معنا کردهاند که نشاندهنده اوج اقتدار در کیفر دادن است.
به ترکی
در ترجمههای ترکی استانبولی و متون مذهبی، این عبارت به چنگاندازی صولتمندانه یا عذاب شدید و سخت تعبیر میشود.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این اصطلاح شامل واژگانی چون قهر، عقوبت، مجازات سخت، صولت، و حمله یا انتقام شدید است که برای بیان ابهت کیفر الهی استفاده میشود.
در قرآن
این عبارت شکل گفتاری یا مکتوب و جابهجا شدهای از آیه ۱۲ سوره بروج است. همچنین واژه بطش در آیه ۱۶ سوره دخان به صورت «یوم نبطش البطشة الکبری» نیز آمده است که بر انتقام و مجازات سخت ستمگران در روز قیامت دلالت دارد.
نماد چیست
در ادبیات دینی و فرهنگ اسلامی، این تعبیر نمادی از ابهت، اقتدار مقتدرانه خداوند، و حتمی بودن کیفر کسانی است که به مؤمنان و مظلومان ستم روا میدارند و گمان میکنند از چنگال عدالت فرار خواهند کرد.
جمعبندی و توضیح کامل بطش و لشدید
عبارت «بطش و لشدید» در واقع یک یادآوری مکتوب و عامیانه از آیه شریفه «إِنَّ بَطْشَ رَبِّكَ لَشَدِيدٌ» (آیه ۱۲ سوره بروج) است. واژه کلیدی این اصطلاح یعنی «بَطش» در زبان عربی به معنای گرفتن چیزی با قدرت، صولت، سرعت و خشونت است. هنگامی که این واژه در کنار صفت «شدید» قرار میگیرد، به بالاترین حد از مجازات، کیفر و عذاب الهی اشاره دارد که هیچ قدرت بشری توان ایستادگی در برابر آن را ندارد.
این تعبیر در بافت قرآنی خود به عنوان یک هشدار تکاندهنده به جباران، ستمگران و کسانی که اهل ایمان را شکنجه و آزار میدادند نازل شده است. در واقع این آیه تسلایی برای مظلومان و بیمدهندهای برای سرکشان است تا بدانند مهلت دادن خداوند به معنای رها کردن آنها نیست و عذاب خداوند بسیار قاطع خواهد بود.
در فرهنگ ادبي و اسلامی، این عبارت نمادی از قدرت مطلق و غیرقابل مقاومت پروردگار و تجلی عدالت سخت در برابر ظلم است. در کاربردهای روزمره، حل جدول و اصطلاحات مذهبی، این ترکیب ۹ حرفی همواره یادآور پایان قطعی ستمگری و عقوبت درهمکوبنده الهی است.