یعنی چه
این عبارت از دو جزء «قد» (حرف تقلیل یا تحقیق) و «یذکر» (فعل مضارع از ریشه ذکر) تشکیل شده است. بسته به سیاق متن، به معنای «گاهی یاد میکند»، «شاید متذکر شود» یا «چه بسا پند گیرد» به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت فتحۀ قاف و سکون دال (قَدْ) همراه با فتحۀ یاء، سکون ذال، ضمۀ کاف و رُء (یَذْکُرُ) است.
در جدول
در مسابقات جدولی، این عبارت به عنوان معادل «گاهی یاد میکند» یا «شاید متذکر شود» با تعداد ۶ حرف شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم احتمال در یادآوری از فعل وجهی may به همراه remember استفاده میشود.
به عربی
در عربی معیار برای بیان همین مفهوم معادلهای هممعنی دیگری مانند ربما یذکر یا شکل تفعل آن یعنی قد یتذکر کاربرد دارد.
به فارسی
برگردان دقیق فارسی این عبارت ترکیبی، «شاید یاد کند»، «احتمال دارد به یاد آورد» یا «گاهی پند میگیرد» است.
در قرآن
خود عبارت «قد یذکر» به صورت مستقیم و پیاپی در آیات قرآن نیامده است؛ با این حال، ریشهٔ آن (ذکر) بیش از ۲۹۰ بار در قالبهای دیگری مانند «یَذَّکَّرُ» یا عباراتی نظیر «لَعَلَّهُ یَتَذَکَّرُ» با مفاهیمی مشابه به کار رفته است.
جمعبندی و توضیح کامل قد یذکر
عبارت «قد یذکر» یک ترکیب فعلی و دستوری در زبان عربی است که از پیشوند «قد» و فعل مضارع «یذکر» ساخته شده است. این عبارت به تنهایی یک واژه لغتنامهای مستقل یا اصطلاح خاص قرآنی به شمار نمیرود، بلکه معنای آن مستقیماً از اجزای سازندهاش به دست میآید که دلالت بر احتمال، تقلیل یا گاهی اوقات تأکید در یادآوری و پندگیری دارد.
در تحلیل ساختاری، ریشه این عبارت «ذ ک ر» است که مفاهیمی چون بیداری دل، خروج از غفلت و بازگشت به آگاهی معنوی را در تفاسیر به ذهن متبادر میسازد. در زبان فارسی و کاربردهای معادلسازی، این ترکیب را معمولاً به صورت «شاید به یاد آورد» یا «گاهی پند گیرد» ترجمه میکنند و در جداول کلمات متقاطع نیز به عنوان یک عبارت ۶ حرفی مورد توجه قرار میگیرد.