یعنی چه
جاپ مالا اصطلاحی در آیینهای شرقی (هندوئیسم و بودیسم) است که به رشتهای از مهرهها (معمولاً ۱۰۸ دانه) گفته میشود و برای تمرکز ذهن، شمارش اذکار، زمزمهٔ نامهای مقدس یا مانتراها در هنگام مدیتیشن و یوگا کاربرد دارد.
تلفظ
این ترکیب واژگانی به صورت جآپْ مالا (با الف کشیده در هر دو بخش) تلفظ میشود. در زبان مبدأ، جَپا مالا (Japa Mala) نیز خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به عنوان تسبیح بودایی یا گردنبند ذکر آیینی شرقی، کلمهٔ «جاپ مالا» با ۷ حرف است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این ابزار عبادی از واژگان تخصصی Japamala یا اصطلاحات عمومیتر مانند Prayer beads و Rosary (رشته مروارید/تسبیح) استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی معادل دقیقی که همان کارکرد را نشان دهد «المسبحه» یا «السبحه» است که برای شمارش اذکار به کار میرود.
به فارسی
از آنجا که این واژه یک اصطلاح اصیل فارسی نیست و وامواژهای از زبان سانسکریت است، دقیقترین معادلهای کاربردی آن در فارسی «تسبیح»، «سبحه» یا «رشته مهرههای مراقبه» هستند.
نماد چیست
جاپ مالا نماد اتصال ذهن به آگاهی برتر و حفاظت معنوی است. تعداد ۱۰۸ دانهٔ آن نمادی از چاکراهای قلب، فواصل نجومی و اتصال کل هستی است و دانهٔ بزرگتر (گورو یا مرو) نماد احترام به استاد و نقطهٔ پایان و شروع مجدد چرخه بدون شکستن آن است.
معنی انگلیسی/خارجی
واژهٔ Japa Mala کاملاً ریشهٔ خارجی (سانسکریت هند باستان) دارد. بخش اول یعنی Japa به معنی تکرار ذهنی یا زمزمه کردن مانترا و بخش دوم Mala به معنی گردنبند یا رشتهای از گلها/مهرهها است که در مجموع مفهوم «گردنبندِ ذکر» را میسازد.
جمعبندی و توضیح کامل جاپ مالا
«جاپ مالا» یک واژه اصیل فارسی نیست، بلکه یک اصطلاح معنوی و آیینی وامگرفته از زبان سانسکریت (هند باستان) است. این واژه از ترکیب دو بخش «جاپ» به معنی زمزمه کردن و تکرار ذکر، و «مالا» به معنی رشته و گردنبند تشکیل شده است. در مجموع، جاپ مالا به تسبیحهای مخصوصی (غالباً با ۱۰۸ دانه) اطلاق میشود که در سنتهای شرقی مانند هندوئیسم، بودیسم و یوگا برای شمارش مانتراها و تمرکز ذهن در حین مدیتیشن به کار میروند.
این کلمه گرچه در متن قرآن کریم هیچگونه کاربرد و سابقهای ندارد، اما از نظر مفهومِ یادآوری و شمارش اذکار، شباهت کارکردی بسیار زیادی با «تسبیح» در جهان اسلام و «روزاری» در مسیحیت دارد. دانهٔ اصلی و بزرگتر این رشته که «مرو» نام دارد، نماد احترام به گورو (استاد) و نقطهٔ تمرکز چرخه است.
در بازیها و جدولهای کلمات متقاطع، این کلمه به عنوان یک ساختار ۷ حرفی شناخته میشود و به دلیل ریشه غیرفارسیاش، فاقد همخانوادههای اشتقاقی در دستور زبان فارسی است، اما به عنوان یک اصطلاح تخصصی در ادبیات مدیتیشن و یوگای امروزی کاملاً جا افتاده است.