یعنی چه
این عبارت ترکیبی، معادل فارسی اصطلاح قرآنی و کلامی «نفخ صور» است. «دَم» به معنی فوت کردن و نفس است و «صُور» به معنی شیپور یا شاخ تهی. این اصطلاح کنایه از لحظه پایان یافتن جهان (نفخه مرگ) یا آغاز رستاخیز و زنده شدن مردگان (نفخه حیات) توسط اسرافیل است.
تلفظ
واژه «دَم» با فتح دال و سکون میم به واژه «صُور» با صم صاد و سکون واو و راء اضافه شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، معادل نفخ صور یا بانگ اسرافیل به عنوان «دم صور» شناخته میشود که دقیقاً ۵ حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم دمیدن در شیپور قیامت از واژگان مربوط به صدای شیپور و رستاخیز استفاده میشود.
به عربی
اصل این عبارت در زبان عربی و متن قرآن کریم به صورت «نَفخِ صور» یا تعابیری همچون «نُقِرَ فِي النَّاقُورِ» به کار رفته است.
به فارسی
عبارتهای مترادف فارسی آن شامل بانگ صور، دم اسرافیل، ندای آسمانی و صیحه رستاخیز است. واژه «دم» ریشه اوستایی (dam) دارد و «صور» از عربی وارد شده است. از نظر مفهومی با «دم عیسی» (که نماد زندهکردن در این دنیاست) تقابل دارد.
نماد چیست
«دم صور» در فرهنگ و ادبیات فارسی نماد پایان حیات دنیوی و آغاز ابدیت، بیداری ناگهانی غافلان از خواب دنیا و مظهر قدرت بیپایان الهی در زنده کردن استخوانهای پوسیده است. شاعران کلاسیک برای توصیف احیای یک چیز یا سختی لحظات پایانی از آن استفاده میکردهاند.
جمعبندی و توضیح کامل دم صور
عبارت «دم صور» یک ترکیب اضافه فارسی-عربی است که در کلام اسلامی و ادبیات فارسی جایگاه ویژهای دارد. این اصطلاح ترجمه عینی «نفخ صور» قرآنی است و به حادثه عظیم عظیم تکاندهندهای اشاره دارد که جهان هستی را به پایان میرساند و با دمیدنی دیگر، مردگان را برای دادگاه عدل الهی زنده میسازد.
این واژه فراتر از بعد مذهبی، به ادبیات غنی فارسی نیز راه یافته و شاعران بزرگ از آن به عنوان نمادی برای تحول ناگهانی، رهایی از سختیهای طولانی و قدرت احیاگری یاد کردهاند. مفهوم اساطیری و نمادین آن همواره یادآور مرز باریک میان حیات فانی و ابدیت است.