یعنی چه
حقها شکل جمع فارسی واژهٔ «حق» است که به امتیازات، بهرههای قانونی، شایستگیها و ادعاهای مشروع یک فرد یا گروه اشاره دارد. این کلمه همچنین به معنای راستیها، درستیها و امور ثابت و پایداری است که با واقعیت مطابقت دارند.
تلفظ
این واژه از دو بخش «حَق» (با فتح حاء و تشدید و سکون قاف) و نشانهٔ جمع فارسی «ها» تشکیل شده است و به صورت [haq-hā] تلفظ میشود.
در جدول
در پاسخ به سؤالات جدول کلمات متقاطع، واژهٔ «حقها» دقیقاً یک کلمهٔ ۴ حرفی است. بسته به طراح جدول، معادلهای دیگر آن مانند «حقوق» نیز کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژهٔ Rights متداولترین معادل برای اشاره به حقوق انسانی و قانونی است و Privileges به امتیازات خاص اشاره دارد.
به فارسی
معادلهای اصیل و جایگزینهای فارسی این واژه شامل بهرهها، شایستگیها، دادیکها، سهمها و امتیازات است که به جای جمع مکسر عربی آن (حقوق) نیز استفاده میشوند.
در قرآن
خود کلمه «حقها» با نشانه جمع فارسی در قرآن وجود ندارد. اما ریشه عربی آن یعنی «الحق» ۲۴۷ بار در قرآن کریم به کار رفته که به عنوان یکی از نامهای خداوند، روز قیامت (الحاقة)، قرآن و عدالت تعبیر شده است.
نماد چیست
مفهوم حق و احقاق آن در فرهنگهای مختلف و ادبیات جهانی با نماد «ترازو» شناخته میشود که نشاندهندهٔ عدالت، برابری، دادگستری و موازنه مادی و معنوی است.
جمعبندی و توضیح کامل حقها
واژهٔ «حقها» ترکیب ساختاریافتهای از کلمهٔ عربی «حق» (از ریشه حقق به معنای ثبات و استواری) و نشانهٔ جمع فارسی «ها» است. این کلمه در زبان فارسی به تمام امتیازات مشروع، سزاواریهای طبیعی، تکالیف و واجباتی اطلاق میشود که یک فرد در جامعه یا به طور طبیعی از آنها برخوردار است. معادل جمع مکسر عربی آن واژهٔ آشنای «حقوق» است.
اگرچه خود این ترکیب فارسی در متون کهن عربی یا قرآن دیده نمیشود، مفهوم مفرد آن یعنی «حق» پایهایترین اصل عدالت و دینداری به شمار میرود. در کاربردهای روزمره، این کلمه یادآور تعهدات متقابل افراد و جوامع نسبت به یکدیگر و مایهٔ استواری روابط اجتماعی بر پایه دادگری است.