یعنی چه
واژه «نسابة» به کسی اطلاق میشود که در شناخت تبار، ریشه، پیوندها و تاریخچه خانوادگی افراد و قبایل تخصص و مهارت بالایی دارد. تاء پایانی در این کلمه برای مبالغه است (مانند علامه) و نشاندهنده تبحر فراوان فرد در این دانش است.
تلفظ
این کلمه با فتح نون، تشدید و فتح سین، الف مدّی و فتح باء تلفظ میشود.
در جدول
کلمه «نسابة» دقیقاً ۵ حرف دارد و در مسابقات حل جدول کلمات متقاطع به عنوان پاسخ برای راهنمای «نسبشناس»، «تبارشناس» یا «عالم به علم انساب» کاربرد دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای معادل این واژه تخصصی از اصطلاح علمی آن استفاده میشود.
به عربی
این کلمه اصالتاً عربی است و در این زبان نیز دقیقاً به همین صورت و معنا برای افراد بسیار خبره در شجرهنویسی به کار میرود.
به فارسی
برگردان دقیق و روان این واژه در زبان فارسی شامل تعابیری چون تبارشناس، نسبشناس، شجرهنویس و دانای تبار است.
در قرآن
عین واژه «نسابة» در متن قرآن کریم ذکر نشده است؛ با این حال، ریشه ثلاثی آن در قالب واژههایی نظیر «أَنسَاب» (جمع نسب) در آیاتی مانند آیه ۱۰۱ سوره مؤمنون به کار رفته که به قطع شدن پیوندهای خویشاوندی در روز قیامت اشاره دارد.
جمعبندی و توضیح کامل نسابة
واژه «نسابة» یک اصطلاح تخصصی و اصیل است که از ریشه عربی «نسب» مشتق شده و به فردی اشاره دارد که به علم تبارشناسی و شجرهنویسی تسلط کامل دارد. وجود حرف «ة» در انتهای این واژه نشانه مبالغه است، به این معنی که فرد در شناخت ریشهها و پیوندهای فامیلی و قبیلهای به درجه استادی و داناییِ بسیار بالایی رسیده است. در فرهنگ اسلامی، نسّابهها نقش مهمی در حفظ اصالت خاندانها و حافظه تاریخی جامعه ایفا میکردند.
این کلمه در زبان فارسی به صورت مکتوب و در متون تاریخی و ادبی کاربرد دارد و معادلهای دقیقی چون تبارشناس و نسبشناس برای آن در نظر گرفته میشود. همچنین در طراحهای جدول کلمات متقاطع، به عنوان یک واژه ۵ حرفی پرتکرار برای به چالش کشیدن اطلاعات عمومی کاربران استفاده میشود.