یعنی چه
این ترکیب دو معنای پرکاربرد دارد: نخست در دانش صرف و نحو زبان عربی که به آن «جمع قِلّت» میگویند و نوعی جمع مکسر است که برای اشاره به تعداد کم و محدود (بین ۳ تا ۱۰) به کار میرود. دوم در لغت فارسی که به معنای مجموع قلهها، چکادها و بلندترین نقاط کوهستان (قُلَل) است.
تلفظ
در حالت اصطلاح نحوی به صورت «جَمعِ قِلَّت» (jam-e qillat) و در حالت ترکیب اضافه به صورت «جَمعِ قُلّه» (jam-e qolleh) تلفظ میشود که جمع مکسر آن «قُلَل» است.
در جدول
پاسخ دقیق برای این عبارت در جدولهای کلمات متقاطع ۶ حرف دارد.
به انگلیسی
برای مفهوم دستور زبانی از عبارات تخصصی کاهش یا اندکشماری و برای معنای طبیعی از کلمات مربوط به ارتفاعات استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی این مفهوم کاملاً ریشهدار است و ساختار اوزان آن در بخش صرف بررسی میشود.
به فارسی
معادل فارسی این اصطلاح در کتابهای دستور زبان «جمع مکسر اندکشمار» یا «جمع کمشماری» است. در زبان عامه و معنای طبیعی نیز به صورت «قلهها»، «چکادها» و «فرازها» برگردانده میشود.
در قرآن
ساختار جمع قلت به وفور در قرآن کریم دیده میشود. یکی از آشناترین نمونههای آن آیه «الْحَجُّ أَشْهُرٌ مَّعلومَاتٌ» (بقره/۱۹۷) است؛ کلمه «أَشْهُر» بر وزن «أَفْعُل» از اوزان اصلی جمع قله (قلت) است، زیرا ماههای حج در دایره عدد ۳ تا ۱۰ (شوال، ذیالقعده و ذیالحجه) قرار دارند.
جمعبندی و توضیح کامل جمع قله
عبارت «جمع قله» در ادبیات و زبانشناسی بیشتر با عنوان «جمع قلت» شناخته میشود که یکی از بخشهای مهم جمع مکسر در زبان عربی است. این نوع جمع دارای چهار وزن اصلی (أَفْعُل، أَفْعَال، أَفْعِلَة، فِعْلَة) است و به صورت دقیق برای اشاره به تعداد محدودی از اشیاء یا افراد میان عدد سه تا ده استفاده میشود تا از جمع کثرت متمایز گردد.
از سوی دیگر، در نگاه واژگانی و عمومی، این عبارت به معنی مجموعهای از بلندترین نقاط کوهستان یا همان «قلهها» (به عربی: قُلَل) است که در ادبیات و فرهنگ عامه نمادی از اوج، سربلندی، پایداری و دستیابی به اهداف بزرگ و والای انسانی به شمار میرود.