یعنی چه
منقاره در اصطلاح تخصصی معماری و مهندسی سازه به پاطاقدان، شمع یا هر نوع پیشآمدهای از دیوار گفته میشود که بار طبقه یا سقف بالایی را تحمل میکند. در مفهوم لغوی و عربی نیز به عنوان شکل تانیث یا ساختار مرتبط با منقار (نوک پرندگان یا ابزار تیز نوکمانند) به کار میرود.
تلفظ
این واژه در متون و کاربردهای مختلف به دو صورت مُنقاره و مِنقاره تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، واژه منقاره با ۶ حرف به عنوان پاسخ واژههایی چون کنسول، پاطاقدان یا سازه پیشآمده از دیوار شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای بخش معماری از واژه Corbel و برای اشاره به نوک و منقار پرندگان از کلمات Beak یا Bill استفاده میشود.
به فارسی
برگردان و معادلهای اصیل فارسی این واژه شامل پاطاقدان و پیشآمدگی دیوار در بخش سازه، و منسر یا نوک در بخش پرندهشناسی است.
در قرآن
عین واژه «منقاره» در قرآن کریم به کار نرفته است؛ با این حال، کلمه «نقیر» که از ریشه سهگانه (نقر) و همخانواده آن است، در آیه ۱۲۴ سوره مبارکه نساء به معنی گودی بسیار ریز پشت هسته خرما (کنایه از حق ناچیز) آمده است.
نماد چیست
در مفهوم معماری نماد تحمل بار و پیشآمده بودن است و در ریشه لغوی خود به واسطه ارتباط با ریشه نقر، مفهوم کوبیدن، سوراخ کردن و ظرافت را تداعی میکند.
جمعبندی و توضیح کامل منقاره
واژه منقاره یک واژه با ریشه عربی (از ریشه نقر) است که در دو قلمرو کاملاً متفاوت کاربرد دارد. در مهندسی سازه و معماری سنتی، این کلمه به سازههای پیشآمده از دیوار مانند کنسول یا پاطاقدان اطلاق میشود که وظیفه دارند بار طبقات بالاتر را مهار و تحمل کنند و نقشی کلیدی در استوار ماندن بخشهای جلوآمده ساختمان دارند.
از سوی دیگر، این کلمه ساختاری مرتبط با واژه منقار دارد و در لغت به ابزارهای تیزِ نوکمانند یا ساختارهای مشابه نوک پرندگان اشاره میکند. همخانوادههای این واژه مانند نقیر در ادبیات قرآنی برای بیان مفاهیم دقیق و ظریف (مانند گودی پشت هسته خرما) به کار رفتهاند که نشاندهنده ریشه عمیق این لغت در معنای تراشیدن و سوراخ کردن است.