یعنی چه
فلز قیمتی به عناصر شیمیاییِ فلزی، کمیاب و طبیعی گفته میشود که ارزش اقتصادی بسیار بالایی دارند. این فلزات مانند طلا، نقره و پلاتین مقاومت بالایی در برابر خوردگی و واکنشهای شیمیایی دارند و از درخشندگی، ماندگاری و شکلپذیری فوقالعادهای برخوردارند.
تلفظ
این ترکیب به صورت [فِلِزّ ِ قیمَتی] تلفظ میشود. واژه فلز در اصل معرب واژه پارسی میانه «پلیز» است و قیمتی نیز از ریشه عربی ق-و-م به همراه ی نسبت فارسی ساخته شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این واژه با توجه به تعداد حروف خواستهشده میتواند خودِ «فلز قیمتی» (۸ حرف) یا معادلهای آن نظیر «فلز گرانبها»، «ثمین» یا «نفیس» باشد. متضاد آن نیز «فلز پایه» یا فلز کمارزش است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این دسته از فلزات ارزشمند و کمیاب از اصطلاح Precious metal استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی به این مفاهیم مَعْدِن ثَمین یا الفِلِزّ الثَمین گفته میشود که جمع آن الفلزات الثمينة است. در قرآن کریم نیز مصادیق بارز آن یعنی ذهب (طلا) و فضه (نقره) ذکر شدهاند.
نماد چیست
در استانداردهای بینالمللی مالی (ISO 4217)، طلا با نماد XAU، نقره با XAG، پلاتین با XPT و پالادیوم با XPD شناخته میشوند. همچنین در کیمیاگری باستان، طلا نماد خورشید و نقره نماد ماه بوده است.
جمعبندی و توضیح کامل فلز قیمتی
عبارت «فلز قیمتی» یا فلز گرانبها به گروهی از عناصر فلزی کمیاب و طبیعی اطلاق میشود که به دلیل ویژگیهای منحصربهفردی چون درخشندگی بالا، شکلپذیری عالی و مقاومت بینظیر در برابر اکسیداسیون و خوردگی، از ارزش اقتصادی و سرمایهگذاری بسیار بالایی برخوردارند. طلا، نقره، پلاتین و پالادیوم از شناختهشدهترین مصادیق این گروه هستند.
این فلزات از دیرباز نقش کلیدی در ضرب سکه، ساخت زیورآلات، پشتوانه مالی کشورها و همچنین صنایع پیشرفته الکترونیکی و پزشکی داشتهاند. ارزش بالای این عناصر عمدتاً به دلیل کمیاب بودن آنها در پوسته زمین و هزینه بالای استخراجشان است، به طوری که در بازارهای جهانی به عنوان پناهگاه امن سرمایهگذاری در دوران بحرانهای اقتصادی شناخته میشوند.