یعنی چه
مادیگرایی در دو ساحت تعریف میشود؛ در بعد فلسفی (ماتریالیسم)، دیدگاهی است که جهان هستی را منحصر به ماده و تغییرات آن دانسته و ماوراءالطبیعه را انکار میکند. در بعد اخلاقی و اجتماعی، به معنای اصالت دادن به مال، ثروت، تجملات و لذتهای دنیوی و غفلت از ارزشهای معنوی است.
تلفظ
این واژه از ترکیب «مادی» (منسوب به ماده، با تشدید دال در اصل عربی) و «گرایی» (حاصل مصدر از گراییدن) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این مفهوم معمولاً خود واژه «مادی گرایی» (۹ حرفی) یا معادلهای آن نظیر ماتریالیسم، مادهباوری و دهریگری است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژه Materialism برای هر دو بعد فلسفی و اخلاقی این مفهوم به کار میرود. در زبان عربی به آن المادیه و در ترکی مادیاتچیلیک نیز میگویند.
در قرآن
عین واژه ترکیبی و معاصر «مادیگرایی» در قرآن نیست، اما مفاهیم آن شدیداً نکوهش شده است. برای نمونه در آیه ۲۴ سوره جاثیه به دیدگاه مادیگرایان (دهریون) اشاره شده که میگفتند: «مَا هِيَ إِلَّا حَيَاتُنَا الدُّنْيَا نَمُوتُ وَنَحْيَا وَمَا يُهْلِكُنَا إِلَّا الدَّهْرُ» (چیزی جز این زندگی دنیوی ما نیست؛ میمیریم و زنده میشویم و ما را جز روزگار نابود نمیکند).
نماد چیست
در ابعاد مدرن و اقتصادی، پول، طلا و سازههای تجملاتی نماد مادیگرایی هستند. در فرهنگ مذهبی و اساطیری نیز «گوساله سامری» و «گنج قارون» به عنوان نمادهای کهن ترجیح مادیات بر معنویات شناخته میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل مادی گرایی
مادیگرایی یک اصطلاح ترکیبی معاصر در زبان فارسی است که از دو زاویه کاملاً مجزا اما مرتبط بررسی میشود. در نگاه اول و فلسفی، این واژه معادل ماتریالیسم است؛ مکتبی که اصالت را صرفاً به ماده میدهد و پدیدههای جهان را بر اساس قوانین فیزیکی و مادی تبیین میکند و امر ماورایی را برنمیتابد. در نگاه دوم که رویکردی اخلاقی و رفتاری است، مادیگرایی به معنای دلبستگی شدید به مظاهر دنیا، ثروتاندوزی و اصالت دادن به رفاه ظاهری است.
این مفهوم در طول تاریخ همواره در تقابل با جریانهای معناگرا و الهی بوده است. در متون دینی و اصیل، اگرچه انباشت ثروت مشروع رد نشده، اما مادیگرایی افراطی که به فراموشی ابعاد روحی و اخلاقی انسان منجر شود، مایه سقوط کیفیت زندگی انسانی و دوری از حقیقت هستی تلقی شده است.