یعنی چه
دوات مهر در اصطلاح به همان استامپهای امروزی گفته میشود؛ وسیلهای اداری که به عنوان منبع تأمین جوهر و مرکب برای مهرها عمل میکند، همانطور که در گذشته دوات منبع مرکب برای قلم بوده است.
تلفظ
این ترکیب از دو واژهٔ 'دَوات' (با فتح دال) به معنی مرکبدان و 'مُهر' (با ضم میم) به معنی ابزار نشانگذاری تشکیل شده است.
در جدول
در راهنماهای حل جدول، عبارت دوات مهر معمولاً به عنوان سؤال مطرح میشود که پاسخ آن واژه ۶ حرفی «استامپ» است. همچنین خود این عبارت دقیقاً ۷ حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این وسیله اداری عمدتاً از واژه Inkpad استفاده میشود که دقیقاً معادل استامپ است.
به فارسی
معادلهای روان و سره فارسی برای این ترکیب شامل بالشتک مهر و مرکبدان مخصوص مهر هستند که عملکرد کاربردی این وسیله را نشان میدهند.
نماد چیست
در بافت سنتی و اداری، داشتن دوات و مهر نشاندهنده قدرت صاحبمنصبان، قاضیان و منشیان برای بخشیدن اعتبار قانونی به نامهها، احکام و اسناد رسمی بوده است.
جمعبندی و توضیح کامل دوات مهر
عبارت «دوات مهر» یک ترکیب اضافی سنتی و کنایی است که در سالهای اخیر بیشتر در فرهنگهای مردمی و راهنماهای حل جدول کاربرد پیدا کرده است. این واژه به زبان ساده به همان «استامپ» یا بالشتک آغشته به جوهر اشاره دارد که برای مهر زدن روی کاغذ استفاده میشود. عملکرد این ابزار دقیقاً مشابه دواتهای قدیمی است که مرکبِ قلم را تأمین میکردند، با این تفاوت که این بار جوهرِ مورد نیاز مُهر را فراهم میسازد.
از نظر ریشهشناسی، این اصطلاح از دو بخش عربی (دوات) و فارسی باستان (مهر) تشکیل شده و در حوزه اصطلاحات اداری و دفتری قرار میگیرد. در گذشته، همراه داشتن ابزارهایی مانند دوات، قلم و مهر نشانه جایگاه شغلی کاتبان، دیوانسالاران و صاحبان قدرت بوده و به اسناد اعتبار و رسمیت میبخشیده است.