یعنی چه
در اصطلاح امروزی و حقوقی، به شخص یا نهادی گفته میشود که به دلیل دادن وام، کالا یا خدمات، از طرف مقابل (بدهکار یا مدیون) طلب مالی دارد. در ادبیات کهن فارسی، این واژه به معنای جوینده، خواهان و آرزومند نیز به کار میرفته است.
مترادف
این کلمات در بافتهای حقوقی، فقهی و ادبی به عنوان هممعنی طلبکار استفاده میشوند.
در جدول
واژه طلبکار دقیقاً از ۶ حرف تشکیل شده است. بسته به تعداد حروف جدول، کلماتی مانند بستانکار یا دائن نیز میتوانند مد نظر باشند.
به انگلیسی
در متون تجاری و حقوقی انگلیسی، رایجترین معادل برای این کلمه Creditor است.
به عربی
در حقوق و فقه اسلامی، واژه دائن مستقیماً به معنای طلبکار مالی به کار میرود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی، برای اشاره به شخص بستانکار از این واژه استفاده میشود.
به فارسی
واژهٔ طلبکار از ترکیب «طلب» (ریشه عربی به معنی خواستن) و پسوند فاعلی فارسی «کار» ساخته شده است. معادل اصیل و خالص فارسی آن «بستانکار» یا «وامخواه» است که دقیقاً همین مفهوم حقوقی را میرسانند.
جمعبندی و توضیح کامل طلبکار
واژه «طلبکار» یک صفت مرکب در زبان فارسی است که از ترکیب مصدر عربی طلب و پسوند فاعلی فارسی ساخته شده است. این کلمه در روابط مالی و حقوقی امروزی به شخص یا سمتی اطلاق میشود که به دلیل انتقال مال، منافع یا خدمات، حق مطالبهٔ وجه یا جبران را از طرف مقابل دارد که به او بدهکار یا مدیون میگویند. معادلهای اصلی این واژه در زبان فارسی بستانکار و در زبان عربی دائن است.
در سیر تحول زبانی، طلبکار در متون کهن و ادبیات عرفانی ایران معنایی فراتر از مسائل مالی داشته و به معنای «جوینده، طالب حقیقت و عاشق خستگیناپذیر» به کار میرفته است؛ چنانکه سعدی شیرازی در اشعار خود طلبکار را فردی صبور و پویا توصیف میکند. در فرهنگ عامه و معاصر نیز این کلمه نمادی از سرسختی، پیگیری مستمر و مطالبهگری برای احقاق حق به شمار میرود.
اگرچه خود واژهٔ طلبکار در متن قرآن کریم نیامده است، اما ریشهٔ آن و مفاهیم عمیق حقوقی مرتبط با روابط طلبکار و بدهکار به طور مفصل در طولانیترین آیه قرآن (آیه ۲۸۲ سوره بقره یا همان آیه تداین) مورد بررسی قرار گرفته که نشاندهنده اهمیت تنظیم سند و رعایت حقوق بستانکار در جامعه است.