یعنی چه
واژهٔ «قیاماً» (که در فارسی بدون تنوین به صورت قیاما نوشته میشود) از ریشهٔ عربی «ق و م» گرفته شده است. این کلمه در لغت به معنای برخاستن، ایستادن و در حال انجام عبادت بودن است. همچنین در بافتهای خاص به معنای مایهٔ قوام، وسیلهٔ برپاداشتن، و عامل ثبات و پایداری یک امر یا زندگی مردم به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه در اصل عربی با تنوین نصب به صورت «قِيَاماً» (قِیاماً) است که در متون فارسی گاه بدون تنوین و به صورت «قیاما» نوشته میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه دقیقاً ۵ حرف دارد و معمولاً با راهنماهایی همچون «به حالت ایستاده» یا «مایهٔ استواری و پایداری» رمزگشایی میشود.
به انگلیسی
بسته به سیاق متن و معنای مورد نظر، این واژه به انگلیسی معادل Standing (حالت ایستاده) یا Sustenance (مایه قوام و پایداری) ترجمه میشود.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی و منصوب به تنوین است که در زبان مبدأ به عنوان مصدر یا حال به کار میرود.
به فارسی
برگردان دقیق این واژه به فارسی شامل کلماتی چون «ایستاده»، «برخاسته»، «استوار» و «مایهٔ پایداری و سامانبخشی» است.
نماد چیست
در مفاهیم انتزاعی و عرفانی، این واژه نمادِ ایستادگی و پایداری در راه حق، برپا شدن نظم و عدالت، و حضور و توجه کامل در محضر الهی است؛ همچنین کنایه از آمادگی برای رستاخیز دارد.
جمعبندی و توضیح کامل قیاما
واژهٔ «قیاما» یک لفظ وامگرفته از زبان عربی (ریشه ق و م) است که در فرهنگ لغات و بهویژه معارف قرآنی جایگاه ویژهای دارد. محور اصلی معنایی این واژه بر حول مفهوم «ایستادن و برپا بودن» میچرخد و در دو ساحت فیزیکی (مانند حالت ایستاده در عبادت) و ساحت معنایی (مانند مایهٔ قوام و سامان گرفتن زندگی انسانها) کاربرد دارد.
این کلمه در قرآن کریم نیز با تنوین نصب (قیاماً) تجلی یافته است؛ یک جا اشاره به کسانی دارد که خدا را در حال ایستاده و نشسته یاد میکنند و در جایی دیگر کعبه را مایهٔ قوام، استواری و پایداری جامعه معرفی میکند. بنابراین، قیاما فراتر از یک پوزیشن فیزیکی، نشاندهندهٔ حالت استقامت، توجه کامل و پایداری در نظم است.