یعنی چه
زنمداری اصطلاحی معاصر در حوزه علوم اجتماعی و مطالعات زنان است که بر اساس آن، تجربیات، نیازها و حقوق زنان در مرکز توجه، تصمیمگیریها و ارزشگذاریهای فرهنگی قرار میگیرد. این مفهوم گاهی به عنوان معادل تفسیری فمینیسم یا زنمحوری نیز به کار میرود.
تلفظ
این واژه از ترکیب «زَن» (مفتوح)، «مَدار» (مفتوح) و پسوند مصدری «ی» ساخته شده و به صورت [zan-madāri] تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای این کلیدواژه در جدول «زن مداری» است که از ۷ حرف تشکیل شده است. واژههای هممعنی دیگر مانند «زن محوری» نیز کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به بافت متن، از اصطلاحات تخصصی مانند Woman-centredness یا رویکرد Gynocentric استفاده میشود؛ هرچند در متون عمومی اغلب با Feminism همپوشانی دارد.
به عربی
در زبان عربی برای بیان مفهوم محوریت داشتن زنان از عبارت «التمرکز حول المرأة» استفاده میشود و در معنای جنبشهای طرفدار حقوق زنان، واژه «النسویة» به کار میرود.
در قرآن
اصطلاح «زنمداری» در متن قرآن کریم وجود ندارد. رویکرد قرآن بر اساس خدامحوری و عدالت جنسیتی بر پایه تقوا تبیین شده است، اگرچه آیات متعددی به حفظ کرامت انسانی، حقوق خانوادگی و اجتماعی زنان پرداختهاند.
نماد چیست
این اصطلاح نماد گرافیکی تاریخی و باستانی مجزایی ندارد؛ اما در ادبیات مدرن و جنبشهای اجتماعی، معمولاً از نماد سیاره ونوس (♀️) یا ترازوی عدالت به عنوان نشانههای توانمندسازی و برابری حقوق زنان استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل زن مداری
واژه «زنمداری» یک ترکیب مَزجی و نوظهور در زبان فارسی معاصر است که از ترکیب واژه فارسی «زن» و کلمه عربی «مدار» (به معنی محل گردش و محور) پدید آمده است. این اصطلاح تخصصی بیشتر در حوزههای جامعهشناسی و مطالعات زنان کاربرد دارد و دلالت بر این دارد که تجربیات و مسائل مربوط به زنان باید مبنای تحلیلهای فرهنگی و اجتماعی قرار گیرد.
از نظر معنایی، این کلمه قرابت بسیاری با مفاهیمی چون زنمحوری، زنگرایی و فمینیسم دارد و در نقطه مقابل مفاهیمی نظیر مردسالاری یا مردمداری قرار میگیرد. این واژه در فرهنگهای لغت کلاسیک جایگاه ثابتی ندارد و یک اصطلاح تفسیری مدرن به شمار میرود.