یعنی چه
حریق زمینی (Ground fire) در اصطلاحات مهندسی منابع طبیعی و بومشناسی، به نوعی از آتشسوزی گفته میشود که در زیر سطح زمین، درون لایههای خاک حاوی مواد آلی، ریشهها، پوده (تورب) و کُندههای پوسیده رخ میدهد. این آتشسوزی معمولاً بدون شعلهٔ آشکار، با دود کم و به صورت درونسوزی و کُندگستر پیش میرود و اطفای آن بسیار دشوار است.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب وصفی به صورت «حَریقِ زَمینی» (ḥarīq-e zamīnī) است.
در جدول
در مسابقات و جداول کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت با توجه به تعداد حروف خواستهشده میتواند «حریق زمینی» (۹ حرف) یا مترادف آن «حریق زیرزمینی» باشد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی پرکاربردترین معادل برای این پدیده Ground fire است. در مواردی که آتش در خاکهای آلی خاص رخ دهد از واژههای Peat fire یا Organic soil fire نیز استفاده میشود.
به عربی
در منابع عربی حوزه محیطزیست و آتشنشانی، این مفهوم را بیشتر با عبارات «حريق أرضي» یا «حريق باطني» (آتشسوزی درونی/عمقی) توصیف میکنند.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای اشاره به این نوع حریق، اصطلاح تخصصی Toprak altı yangını (آتش زیر خاک) یا Taban yangını (آتش بستر) به کار میرود.
نماد چیست
حریق زمینی عمدتاً یک واژه فنی، تخصصی و علمی در حوزه محیطزیست، جنگلداری و آتشنشانی است. این عبارت مابهازای اسطورهای یا نمادین کهن در ادبیات ندارد، اما در متون مدرن بومشناسی گاهی به عنوان نمادی از «نابودی پنهان، تدریجی و ریشهای طبیعت» یاد میشود.
جمعبندی و توضیح کامل حریق زمینی
حریق زمینی یکی از مخاطرات جدی و پنهان در اکوسیستمهای جنگلی و مراتع است. برخلاف آتشسوزیهای سطحی یا تاجی که شعلههای بلند آنها از دور نمایان است، حریق زمینی در لایههای زیرین بستر خاک، جایی که انباشت مواد آلی، ریشهها و تورب وجود دارد، به صورت کندسوزی و بدون شعله پیش میرود. این ویژگی باعث میشود که شناسایی اولیه آن دشوار بوده و آتش بتواند روزها یا حتی هفتهها در زیر زمین زنده بماند.
به دلیل ریشه دواندن آتش در عمق خاک، اطفای حریق زمینی به ابزارها و روشهای خاصی مانند حفر کانالهای عمیق و اشباعسازی خاک با حجم زیادی از آب نیاز دارد. بیتوجهی به این نوع آتشسوزی میتواند ریشه درختان کهنسال را به کل نابود کرده و آسیبهای جبرانناپذیری به ساختار بیولوژیکی خاک وارد سازد.