یعنی چه
این عبارت یک ترکیب توصیفی است و به هرگونه احساس خوشایند، رخوت شیرین، استراحت یا فعالیت دلپذیر که فرد در ساعات پس از نیمروز (عصرگاه) و پس از فارغ شدن از کارهای صبحگاهی تجربه میکند، اشاره دارد.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت واژههای مجزا یعنی «لَذْذَت» (با فتح لام و سکون ذال اول) به همراه کسرهٔ اضافه، و «بَعْدْ اَزْ ظُهْرْ» است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت بر اساس تعداد حروف دقیق خود ترکیب، ۱۱ حرفی است. همچنین ممکن است به عنوان راهنما برای پاسخهایی چون آرامش عصرگاهی یا خوشی عصر به کار رود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای توصیف این حس یا موقعیت خوشایند از اصطلاحات فوق استفاده میشود که گاهی در فرهنگ عامه به جنبههای تفریحی یا استراحت میانهروز اشاره دارد.
به عربی
در زبان عربی از ترکیب کلمه متعت یا لذت به همراه قید زمانی بعدالظهر یا العصر برای رساندن این مفهوم استفاده میشود.
در قرآن
عین این ترکیب در قرآن وجود ندارد. با این حال، ریشههای سازنده آن مجزا آمدهاند؛ واژه «لذت» در آیاتی مانند «لَذَّةٍ لِّلشَّارِبِینَ» (صافات: ۴۶) و واژه «ظهر» به معنای زمان نیمروز در آیاتی نظیر «وَحِینَ تَضَعُونَ ثِیَابَكُم مِّنَ الظَّهِیرَةِ» (نور: ۵۸) به کار رفته است.
نماد چیست
در ادبیات، هنر و فرهنگ عامه، این عبارت نمادی از رخوت شیرین، صلح با خویشتن، فراغت از مشغلههای اجباری بامداد، و فرصتی برای تأمل، خلوت یا وقتگذرانی با عزیزان در آرامش عصرگاهی است.
جمعبندی و توضیح کامل لذت بعد از ظهر
عبارت «لذت بعد از ظهر» یک اصطلاح اصیل یا مدخل مستقل و ثبتشده در لغتنامههای مرجع زبان فارسی مانند دهخدا یا معین نیست. این عبارت در واقع یک ترکیب توصیفی و زبانی طبیعی است که از کنار هم قرار گرفتن دو واژه «لذت» (احساس خوشی و التذاذ) و «بعد از ظهر» (ساعات پس از نیمروز) شکل گرفته است.
معنای این ترکیب کاملاً به بافت متن و جمله وابسته است و معمولاً برای توصیف لحظات آرامشبخش، استراحتهای عصرگاهی، فرار از خستگی کار روزانه و حس رخوت شیرین اواسط روز استفاده میشود. از نظر ریشهشناسی، واژههای لذت و ظهر ریشه عربی دارند و با حرف اضافه فارسی ترکیب شدهاند.
در فرهنگهای مختلف، این مفهوم بازتابدهنده تجدید قوا و لحظاتی است که انسان با عبور از هیاهوی صبح، فرصتی برای پرداختن به خود، مطالعه، نوشیدن یک فنجان چای یا خلوت دلپذیر پیدا میکند و در ادبیات مدرن نیز گاه به همین اتمسفر آرام و رمانتیک اشاره دارد.