یعنی چه
سیکلوبوتان یک ترکیب آلی و هیدروکربن حلقوی اشباع (سیکلوآلکان) است که از ۴ اتم کربن در یک ساختار حلقهای متمایز و ۸ اتم هیدروژن تشکیل شده است. این ماده در شرایط استاندارد به صورت گاز بیرنگ وجود دارد و به دلیل زاویه پیوندها، دارای کشش حلقهای و واکنشپذیری بالاتری نسبت به آلکانهای خطی همکربن خود است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «سیکْلُوبُوتان» است که بخش اول آن از واژه سیکلو به معنای حلقوی و بخش دوم آن بوتان است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، پاسخ این واژه ۱۰ حرف دارد و به عنوان هیدروکربن حلقوی چهار کربنه شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی این اصطلاح تخصصی شیمی به صورت Cyclobutane نوشته و خوانده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی این واژه با ساختار نگارشی Siklobutan یا Siklobütan به کار میرود.
به فارسی
برگردان دقیق یا معادل توصیفی این واژه در زبان فارسی «بوتان حلقوی» است که به ساختار بسته و چهار کربنه آن اشاره دارد.
نماد چیست
این ماده نماد مذهبی یا فرهنگی ندارد؛ اما در علم شیمی نماد و فرمول آن C₄H₈ است و در فرمولهای ساختاری خطی معمولاً به صورت یک مربع ساده نمایش داده میشود که هر راس آن نشاندهنده یک گروه CH₂ است.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه سیکلوبوتان اصالتاً یک اصطلاح علمی بیگانه است. بخش اول آن یعنی Cyclo از ریشه یونانی kyklos به معنی دایره یا حلقه گرفته شده و بخش دوم آن یعنی Butane از ریشه واژه انگلیسی/فرانسوی برای اسید موجود در کره ترش شده مشتق شده است که در شیمی آلی به زنجیره چهار کربنه اطلاق میشود.
جمعبندی و توضیح کامل سیکلوبوتان
سیکلوبوتان یک گاز بیرنگ و هیدروکربن حلقوی اشباع شده است که در ساختار خود چهار اتم کربن و هشت اتم هیدروژن دارد. این ترکیب به دلیل شکل هندسی حلقه چهارتاییاش، دارای زوایای پیوند نزدیک به ۹۰ درجه است که با زاویه ایدهآل چهاروجهی کربن تفاوت دارد؛ همین امر موجب ایجاد پدیدهای به نام کشش حلقهای در مولکول میشود و آن را نسبت به آلکانهای خطی مانند بوتان معمولی واکنشپذیرتر میکند.
این واژه کاملاً یک اصطلاح مدرن در شیمی آلی است و فاقد هرگونه پیشینه یا ریشه در زبان فارسی کلاسیک و متون کهن است. در رسمهای شیمیایی، ساختار آن را به سادگی با یک مربع نشان میدهند و ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی آن در مطالعه پایداری حلقهها در علم شیمی اهمیت بالایی دارد.