یعنی چه
تشمیت العاطس یک اصطلاح فقهی و اخلاقی در سنت اسلامی است که به معنای عافیتطلبی و دعای خیر برای کسی است که عطسه کرده و الحمدلله گفته است.
تلفظ
این عبارت در زبان عربی و متون دینی به صورت تَشْمیِتُ الْعاطِس (tashmītu-l-'āṭis) تلفظ میشود.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلمات متقاطع مذهبی و فقهی با تعداد ۱۱ حرف، عبارت تشمیت العاطس به کار میرود.
به انگلیسی
در فرهنگ انگلیسی معادل اصطلاحی مستقیم برای این مفهوم عباراتی مانند Blessing the sneezer است، هرچند در مکالمات روزمره عبارت عمومی Bless you به کار میرود.
به عربی
این واژه اصالتاً یک ترکیب اضافه عربی است و در متون فقهی، حدیثی و لغوی جهان اسلام به همین شکل به کار میرود.
به فارسی
معادل فارسی دقیق این مفهوم عافیتباد گفتن، طلب سلامت کردن یا عافیتخواهی برای کسی است که عطسه میکند.
در قرآن
این اصطلاح با این لفظ در متن قرآن کریم ذکر نشده است؛ بلکه تشریع و کاربرد آن تماماً ریشه در احادیث، روایات و آداب معاشرت توصیه شده در سنت پیامبر اسلام دارد.
جمعبندی و توضیح کامل تشمیت العاطس
تشمیت العاطس یکی از آداب سنتی، اخلاقی و توصیه شده در فرهنگ اسلامی است که به معنای طلب رحمت الهی برای فرد عطسهکننده است. بر اساس سنت نبوی، هنگامی که فردی عطسه میکند و عبارت «الحمد لله» را به زبان میآورد، بر شنوندگان مستحب یا واجب کفایی است که با گفتن عبارت «یَرحَمُکَ الله» (خداوند تو را رحمت کند) پاسخ او را بدهند و متقابلاً شخص عطسهکننده نیز با عبارتی چون «یَغفِرُ اللهُ لَنا وَ لَکُم» پاسخ میدهد.
از نظر ریشهشناسی، واژه تشمیت از ریشه سه حرفی «ش م ت» گرفته شده که در فرهنگ لغات با مفاهیمی چون دعا برای دوری از شماتت دشمنان یا طلب خیر، جهتیافتگی و برکت پیوند خورده است. این رسم اخلاقی نشاندهنده توجه اسلام به جزئیترین رفتارهای روزمره و تبدیل آنها به فرصتی برای تحکیم پیوندهای عاطفی، همبستگی اجتماعی و یاد خدا در میان مسلمانان است.