یعنی چه
عبارت «غُدُوّ و الآصال» یک ترکیب کنایی و زمانی از قرآن کریم است. واژه «غدو» به معنای صبح زود و آغاز روز (حدفاصل طلوع فجر تا طلوع آفتاب) است و واژه «آصال» (جمعِ الجمعِ اصیل) به معنای اواخر روز و وقت عصر تا غروب آفتاب است. در مجموع این ترکیب به معنای اول و آخر روز است که به عنوان کنایه از «همیشگی بودن و در تمام طول روز» به کار میرود.
تلفظ
این عبارت به صورت [غُ دُووْ وَلْ آ صا لْ] تلفظ میشود. در متن قرآن به صورت مجرور «بِالْغُدُوِّ وَالْآصَالِ» (بِالْغُدُوِّ وَالْآصَال) خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، عبارت «غدو و الاصال» به عنوان پاسخ برای طراحان سوال با راهنمای «صبح و شام قرآنی» یا «آغاز و پایان روز در قرآن» کاربرد دارد و دقیقاً ۱۰ حرف دارد (با احتساب فاصله یا واو عطف طبق ضوابط جدول).
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم، این عبارت معمولاً برای نشان دادن دو بازه زمانی اصلی روز یا استمرار زمان به کار میرود.
به عربی
در خود زبان عربی، مترادفهای فصیح و رایج دیگری برای بیان این مفهوم زمانی وجود دارد که کاربرد مشابهی دارند.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این ترکیب شامل عباراتی چون «صبح و شام»، «بامداد و شامگاه»، «اول روز و آخر روز» و «پگاه و بیگاه» است.
در قرآن
این ترکیب دقیقاً ۳ بار در قرآن به صورت «بِالْغُدُوِّ وَالْآصَالِ» آمده است: سوره اعراف آیه ۲۰۵ (یاد کردن خدا در صبح و شام)، سوره رعد آیه ۱۵ (سجده کردن سایهها در صبح و عصر) و سوره نور آیه ۳۶ (تسبیح خداوند در خانهها و مساجد در صبحگاهان و شامگاهان).
نماد چیست
این عبارت در ادبیات عرب و تفسیر قرآن، نماد «پیوستگی، دوام و استمرار» است. ذکر این دو زمان خاص کنایه از این است که انسان باید در تمام طول زندگی و در هر حال به یاد خدا باشد. همچنین در تفاسیر عرفانی، نمادی از آغاز و پایان خورشید، نظم پایدار جهان و سیر آغازین و پایانی عمر انسان به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل غدو و الاصال
عبارت قرآنی «غدو و الاصال» که در اصل به صورت «بالغدو والآصال» در آیات الهی تجلی یافته، ترکیبی ظریف و کنایی برای اشاره به دو بازه زمانی سرنوشتساز در شبانهروز یعنی بامدادان و شامگاهان است. واژه غدو به آغازین لحظات روز و تجلی نور اشاره دارد، در حالی که آصال که جمعِ الجمع است، بازتابدهنده لحظات پایانی روز و روی آوردن شب است.
در فرهنگ اسلامی و لغتنامهها، این ترکیب صرفاً محدود به این دو زمان خاص نمیشود، بلکه پیامی عمیقتر مبنی بر استمرار، جاودانگی و همیشگی بودن را با خود به همراه دارد. به عبارتی، قرآن کریم با بهکارگیری این دو قطب زمانی، کل جریان زمان و پهنه زندگی را در نظر گرفته و انسان را به تسبیح و یاد دائم پروردگار دعوت میکند.
از منظر ادبی و تفسیری نیز این اصطلاح نمادی از نظم بینقص حاکم بر جهان هستی، حرکت سایهها و موجودات و همچنین یادآور آغاز و پایان سفر انسان در این جهان مادی است که در قالب واژگانی آهنگین و فصیح بیان شده است.