یعنی چه
استرومبولی در اصل نام یک جزیرهٔ کوچک آتشفشانی در دریای تیرنی ایتالیا است که به دلیل آتشفشان فعال و همیشه خروشانش شهرت جهانی دارد. در اصطلاح زمینشناسی، به نوع خاصی از فورانهای آتشفشانیِ منظم و انفجاری نیز «فوران استرومبولی» میگویند. علاوه بر این، استرومبولی نام یک غذای فرنگی محبوب ایتالیایی-آمریکایی است که از پیچیدن خمیر پیتزا به همراه پنیر، گوشت و سبزیجات به صورت رول یا پیراشکی تهیه میشود.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی به صورت «اِسترومبولی» (Stromboli) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع معمولاً به عنوان «آتشفشان فعال ایتالیا»، «جزیرهای در ایتالیا» یا در منابع کهنتر مانند لغتنامه دهخدا با عنوان «فانال بحرالروم» (چراغ دریایی مدیترانه) یا ضبط قدیمیتر «استرمبلی» شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی عیناً به صورت Stromboli نوشته میشود و صفت آن در زمینشناسی Strombolian است.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی نیز از همین واژه برای اشاره به جزیره و آتشفشان استفاده میشود.
به فارسی
این کلمه یک وامواژه و اسم خاص خارجی است، به همین دلیل معادل اصیل یا مستقیم فارسی ندارد؛ اما در متون کهن لغوی فارسی گاهی به صورت «استرمبلی» ضبط شده است.
نماد چیست
استرومبولی در ادبیات و زمینشناسی نماد خشم مهارگسسته اما منظم طبیعت و ناپایداری است. همچنین به دلیل نور همیشگی ناشی از فورانهای شبانهروزیاش در طول تاریخ، به عنوان نماد «چراغ راهنما» یا «فانوس دریایی طبیعی» در دریای مدیترانه شناخته میشود.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه Stromboli در فرهنگ غربی دو کاربرد شاخص دارد؛ اولی ریشه در یونانی باستان (Strongylē) به معنی «گِرد» دارد که به جزیره مخروطیشکل ایتالیا اطلاق میشود. دومی کاربرد غذایی آن در فرهنگ ایتالیایی-آمریکایی است که نامش احتمالاً از فیلم معروف سال 1950 به همین نام الهام گرفته شده و به نوعی پیتزای لولهشده و پرشده از مواد گوشتی و پنیر گفته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل استرومبولی
واژه «استرومبولی» یک اسم خاص با ریشه یونانی باستان به معنای «گرد و مدور» است که امروزه کاربردی دوگانه در جهان دارد. از یک سو در جغرافیا و زمینشناسی به یک جزیره آتشفشانی فعال در کشور ایتالیا و نوع خاصی از فورانهای منظم آتشفشانی اشاره میکند که به دلیل درخشش مداومش به فانوس دریایی مدیترانه شهره است.
از سوی دیگر، این واژه در فرهنگ عامه و صنایع غذایی به یک نوع غذای لذیذ فرنگی (ایتالیایی-آمریکایی) اطلاق میشود که ساختاری شبیه به رول پیتزا یا کالزون دارد و درون خمیر آن با انواع پنیر، گوشت و سبزیجات پر میشود. این کلمه فاقد هرگونه پیشینه یا مشتقات در زبان فارسی و متون دینی است.