یعنی چه
افزونطلبی یا زیادهخواهی، یک ویژگی اخلاقی و رفتاری است که در آن فرد همواره تمایل دارد مال، قدرت، مقام یا امتیازاتی بیشتر از حد نیاز و استحقاق خود کسب کند و هیچگاه از داشتههای خود راضی و خرسند نمیشود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت [اَفْ زونْ طَ لَ بی] است که از ترکیب دو واژهٔ افزون (فارسی) و طلبی (عربی-فارسی) ساخته شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، برای راهنمای زیادهخواهی یا حریص بودن، واژه ۹ حرفی «افزون طلبی» یا واژههای مترادفی چون تکاثر و آز به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به سیاق متن از واژگانی چون Greed برای طمع عام و Expansionism برای افزونطلبیهای سیاسی و جغرافیایی استفاده میشود.
به عربی
در فرهنگ و زبان عربی، واژه «تکاثر» در قرآن کریم دقیقاً به مسابقه در افزونطلبی مال و فرزند اشاره دارد و جشع نیز شدت این حالت را نشان میدهد.
به فارسی
معادلهای اصیل و رایج این واژه در زبان فارسی شامل زیادهخواهی، فزونخواهی، بیشطلبی و طمع است. این واژه از نظر ساختاری، یک صفت مرکب اتباعی (فارسی-عربی) است که از «افزون» (پارسی میانه) و «طلب» (عربی) به همراه «ی» مصدری شکل گرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل افزون طلبی
افزونطلبی حالتی روانی و اخلاقی است که در آن فرد دچار نوعی سیرناپذیری مادی یا مقامی میشود. این مفهوم ریشه در عدم قناعت و نارضایتی دائمی انسان از وضعیت موجود دارد و باعث میشود شخص بدون توجه به نیاز واقعی خود، مدام در پی انباشت دارایی، قدرت یا امتیازات بیشتر باشد.
در ادبیات فارسی و فرهنگ اسلامی، این پدیده به شدت نکوهش شده است. در قرآن کریم از آن با عنوان «تکاثر» یاد شده که مایه غفلت انسان از ارزشهای والای انسانی است. در متون کلاسیک نیز افزونطلبی مترادف با آز و طمع دانسته شده و در برابر فضیلتهایی چون قناعت، مناعت طبع و بسندگی قرار میگیرد.