یعنی چه
پروانه مونارک (Monarch butterfly) نام یک گونهٔ شناختهشده و بسیار زیبا از حشرات راستهی بالپولکداران و خانوادهٔ فرچهپایان با نام علمی Danaus plexippus است. این پروانه به خاطر بالهای متمایز نارنجیرنگ با رگهها و حاشیههای سیاه و لکههای سفید کوچک و همچنین به دلیل توانایی شگفتانگیز در مهاجرتهای دستهجمعی طولانی (هزاران کیلومتر بین کانادا، آمریکا و مکزیک) شهرت جهانی دارد.
تلفظ
تلفظ این واژه ترکیبی از کلمهٔ فارسی «پَروانِه» (parvāneh) و واژهٔ دخیلی انگلیسی «مُونارک» (mōnark) است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه با توجه به تعداد حروف درخواستی میتواند «پروانه مونارک» (۱۲ حرف)، «پروانه شهریار» (۱۲ حرف) یا «شاهپروانه» باشد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژه Monarch به معنای پادشاه، ملکه یا فرمانروای مطلق است که به دلیل شکوه و رنگ سلطنتی بالهای این حشره به آن اطلاق میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای اشاره به این پروانه از معادل Kral kelebeği که ترجمهٔ مستقیم پروانه پادشاه است یا همان عنوان بینالمللی استفاده میشود.
به فارسی
در زبان فارسی اصیل، علاوه بر استفاده رایج از نام بینالمللی آن، معادلهای دقیق و مصطلحی همچون «پروانه شهریار» و «شاهپروانه» برای این گونه به کار میرود.
نماد چیست
پروانه مونارک در فرهنگ عامه و نمادشناسی، به دلیل چرخه زندگی کامل (کرم، شفیره و تبدیل به پروانه) نماد بارز تحول، دگرگونی مثبت و تولد دوباره است. همچنین به خاطر سیستم جهتیابی شگفتانگیز و سفرهای چند هزار کیلومتریاش، نمادی از استقامت، هدایت درونی و آزادی شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل پروانه مونارک
پروانه مونارک که در زبان فارسی با نامهای «پروانه شهریار» و «شاهپروانه» نیز شناخته میشود، یکی از باشکوهترین و شناختهشدهترین گونههای حشرات در جهان است. این پروانه با بالهای منحصربهفرد نارنجی و مشکی خود، نه تنها از نظر زیبایی بصری اهمیت دارد، بلکه به دلیل رفتار زیستی شگفتانگیزش یعنی مهاجرتهای دستهجمعی طولانیمدت میان آمریکای شمالی و مکزیک، همواره مورد توجه دانشمندان و طبیعتدوستان بوده است.
از نظر ریشهشناسی، واژه «مونارک» ریشه در زبان یونانی دارد و به معنای فرمانروا یا پادشاه است که به دلیل ظاهر مجلل و شاهانه این حشره به آن داده شده است. در فرهنگها و باورهای مختلف، این پروانه فراتر از یک موجود زیستی، به عنوان نمادی قدرتمند از تغییرات بزرگ زندگی، امید، رهایی و قدرت معنوی ناشی از دگردیسی شناخته میشود.