یعنی چه
واژه «ترجمون» در اصل یک فعل مضارع عربی (تَرْجُمُونِ) از ریشه «ر ج م» است که با حذف یاء متکلم همراه شده و به معنای «مرا سنگسار کنید»، «مرا طرد کنید» یا «به من تهمت بزنید و دشنام دهید» به کار میرود. این واژه برخلاف ظاهرش هیچ ارتباطی با ریشه «ترجمه» و زبانشناسی ندارد.
تلفظ
تلفظ صحیح قرآنی و عربی این کلمه به صورت تَرْجُمُونِ (با فتح ت، سكون ر، ضم ج و م و كسره نون وقایه) است که کسره نون نشاندهنده حذف یاء متکلم (نی) در حالت وقف یا قرائت خاص است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و کلبهای، پاسخ کلمه «ترجمون» به عنوان یک واژه ۶ حرفی قرآنی با مفهوم سنگسار یا طرد کردن کاربرد دارد.
به انگلیسی
در برگردان انگلیسی عبارات قرآنی، این واژه دقیقاً به معنای سنگسار کردن فرد یا طرد و آزار زبانی او ترجمه میشود.
به فارسی
معادل دقیق فارسی این فعل در متون و تفاسیر، «مرا سنگباران کنید»، «مرا دشنام دهید» یا «مرا از خود برانید» است.
در قرآن
این واژه یکبار در قرآن کریم در آیه ۲۰ سوره مبارکه دخان آمده است: «وَإِنِّي عُذْتُ بِرَبِّي وَرَبِّكُمْ أَنْ تَرْجُمُونِ»؛ که در آن حضرت موسی (ع) به فرعونیان میگوید به پروردگارم و پروردگارتان پناه میبرم از اینکه مرا سنگسار کنید (یا متهم و طرد کنید).
نماد چیست
این واژه در بافتار قصص قرآنی نماد اوج عناد، خشونت کلامی و فیزیکی جوامع سرکش در برابر مصلحان و پیامبران است و تهدید به حذف فیزیکی یا ترور شخصیت را نشان میدهد.
جمعبندی و توضیح کامل ترجمون
واژه «ترجمون» برخلاف ظاهر کلماتی چون ترجمه، مترجم و ترجمان، هیچ نسبتی با برگردان زبان ندارد. این کلمه یک فعل دقیق عربی (تَرْجُمُونِ) برخاسته از ریشه «ر-ج-م» است که در ساختار صرفی خود به معنای «مرا سنگسار یا طرد کنید» معنی میدهد.
کاربرد اصلی این واژه در ادبیات دینی و قرآنی، به آیه ۲۰ سوره دخان بازمیگردد که حکایتگر پناه بردن حضرت موسی (ع) به خداوند در برابر تهدیدهای جانی و کلامی فرعونیان است. تفاسیر معتبر علاوه بر معنای حقیقی سنگسار، معنای مجازی آزار زبانی و تهمت را نیز برای آن ذکر کردهاند.