یعنی چه
این عبارت قرآنی به معنای افرادی است که مورد خشم، غضب و سخط الهی قرار گرفتهاند. در مفاهیم دینی و تفسیری، این وصف متعلق به کسانی است که حقانیت یک امر را کاملاً شناختند و به آن آگاهی یافتند، اما از روی لجاجت، تکبر و عناد، راه باطل را برگزیدند و در برابر حقیقت ایستادند.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلمات متقاطع، عبارت «مغضوب علیهم» دقیقاً ۱۰ حرف دارد. معادلهای دیگر آن نظیر «خشمگرفتگان» یا «سخطشدگان» نیز در طراحیهای جدول کاربرد دارند.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم (مانند ترجمه آیه ۷ سوره فاتحه)، این عبارت معمولاً به صورت عباراتی برگردانده میشود که مفهومِ بدست آوردن و مواجه شدن با خشم و غضب الهی را به وضوح منتقل کند.
به عربی
این ترکیب خود یک عبارت اصیل عربی است. از نظر ساختار صرفی، «مغضوب» اسم مفعول از ریشه ثلاثی مجرد «غ ض ب» است که به دلیل لازم بودن فعل، به همراه حرف جر و ضمیر (علیهم) متعدی و کامل شده است.
به فارسی
برگردانهای دقیق فارسی این عبارت شامل «خشمگرفتگان»، «مورد غضب واقعشدگان» و «سخطشدگان» است. در متون کهن فارسی گاه به صورت «خشمبرگرفتگان» نیز ترجمه شده است که به انسانهای راندهشده از سایه لطف الهی اشاره دارد.
در قرآن
این عبارت به صورت مشهور در آیه پایانی سوره فاتحه (حمد) آمده است: «غَیْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَیْهِمْ وَلَا الضَّالِّینَ». در مفسرین بزرگ مانند صاحبان تفاسیر المیزان و نمونه، تفاوت مفهومی ظریفی میان این واژه و «ضالین» (گمراهان) وجود دارد؛ مغضوب علیهم کسانی هستند که از روی عمد و لجاجت با حق میجنگند، در حالی که ضالین غالباً گمراهانی هستند که حقیقت را به درستی درک نکردهاند.
نماد چیست
در فرهنگ و نمادشناسی اسلامی، «مغضوب علیهم» نماد بارز و آشکار انحراف آگاهانه از مسیر هدایت است. این عبارت نشاندهنده کسانی است که چشم خود را به روی نشانهها میبندند و به دلیل منافع دنیوی یا تکبر، پیوند رحمت الهی را قطع کرده و مستحق کیفر عادلانه میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل مغضوب علیهم
عبارت قرآنی «مغضوب علیهم» که ریشه در زبان عربی دارد، به معنای کسانی است که مورد خشم و غضب پروردگار قرار گرفتهاند. این ترکیب بیش از هر چیز با آیه پایانی سوره مبارکه حمد شناخته میشود، جایی که مومنان در دعایی روزانه از خداوند میخواهند آنها را در مسیر کسانی که به آنها نعمت داده هدایت کند، نه کسانی که با لجاجت خود، خشم الهی را برانگیختند.
در تحلیلهای لغوی و تفسیری، میان این گروه و «ضالین» (گمراهان) مرزبندی مشخصی وجود دارد. مغضوب علیهم افرادی هستند که حق را به روشنی دیدهاند و به آن علم دارند، اما آگاهانه و از روی استکبار در برابر آن موضعگیری میکنند. به همین دلیل، در فرهنگ دینی این اصطلاح به نمادی برای حقستیزی، لجاجت کورکورانه و سقوط به تاریکترین درکات انحراف بدل شده است.