یعنی چه
این عبارت ترجمهٔ آیه شریفه «بسم الله الرحمن الرحیم» است؛ به این معنا که کار خود را با نام و یاد پروردگاری آغاز میکنم که رحمت عام او شامل تمام مخلوقات میشود (رحمان) و رحمت خاص، پایدار و ابدیاش ویژۀ مؤمنان و بندگان صالح است (رحیم).
در جدول
این عبارت در پاسخهای جدولی به عنوان ترجمه رسمی تسمیه یا بسمله شناخته میشود و تعداد حروف آن دقیقاً ۱۹ حرف است.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم، برای انتقال مفاهیم رحمان و رحیم معمولاً از صفات Gracious یا Beneficent به همراه Merciful استفاده میشود.
به عربی
اصل این عبارت، آیه نخست قرآن کریم و از پرکاربردترین ذکرهای اسلامی است که به آن بسمله یا تسمیه نیز میگویند.
در قرآن
این عبارت شریف در ابتدای ۱۱۳ سوره از قرآن کریم (به جز سوره توبه) آمده است. همچنین در آیه ۳۰ سوره نمل نیز به عنوان متن نامه حضرت سلیمان به ملکه سبا تکرار شده است که مجموع تکرار آن را در قرآن به ۱۱۴ بار میرساند.
نماد چیست
در فرهنگ و سنت اسلامی، این عبارت نماد و آرم رسمی شروع هر گفتار، نوشتار و فعالیت خیر است. این آیه نشاندهنده توکل به خدا، طلب برکت، و محافظت در برابر بدیهاست و یادآور این است که محور هر کاری باید رحمت الهی باشد.
جمعبندی و توضیح کامل به نام خدای رحمان و رحیم
عبارت «به نام خدای رحمان و رحیم» که برگردان فارسی آیه شریفه «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِیمِ» است، مهمترین و آشناترین ذکر در فرهنگ و ادبیات اسلامی به شمار میرود. این عبارت در حقیقت مانیفست تفکر اسلامی است که هر کاری را با یاد پروردگار و تکیه بر صفت بیکران رحمت او پیوند میزند. در این عبارت، دو جلوه از رحمت الهی متجلی است؛ «رحمان» که به رحمت عام و گسترده خداوند بر تمام موجودات جهان اشاره دارد و «رحیم» که نشاندهنده رحمت خاص، عمیق و پایدار او نسبت به بندگان صالح و مؤمن است.
این آیه مبارکه در ساختار قرآن کریم جایگاهی بیبدیل دارد و ۱۱۴ بار در بخشهای مختلف کتاب آسمانی تکرار شده است؛ به طوری که تمام سورهها به جز سوره توبه با همین نشانِ رحمت آغاز میشوند و در سوره نمل نیز به عنوان مطلع نامه هدایتگر حضرت سلیمان جلوه میکند. در فرهنگ عامه و هنر اسلامی، از جمله خوشنویسی، این عبارت به عنوان نماد تبرک، شروع آگاهانه کارهای روزمره، و پناه بردن به دژ محکم الهی شناخته میشود و مسلمانان همواره برای جلب موفقیت و برکت در امور خود، زبان و دل را به این ذکر معطر میسازند.