یعنی چه
انبثاث در لغت به معنای پخش شدن، ریز ریز شدن و پراکندگی ذرات در فضا است. این واژه در اصطلاح علمی و پزشکی جدید نیز به عنوان معادل واژه «متاستاز» (metastasis) به کار میرود که به معنای گسترش و پخش شدن سلولهای سرطانی از بافت اولیه به سایر نقاط بدن است.
تلفظ
این واژه بر وزن اِنْفِعال است و با کسره همزه و سکون نون و کسره باء خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی نظیر پراکندگی، تفرق و انتشار به عنوان پاسخ این واژه کاربرد دارند.
به عربی
این واژه خود ریشه عربی دارد و از مصدر باب انفعال است.
به فارسی
نزدیکترین معادلهای مستقیم فارسی برای این کلمه، «پراکندگی» و «پخششدگی» هستند.
در قرآن
خود مصدر انبثاث در قرآن نیامده، اما ساختهای دیگر آن مانند «مُنْبَثّاً» در آیه ۶ سوره واقعه (فَکَانَتْ هَبَاءً مُنْبَثًّا) به معنی غبار پراکنده و متلاشی شدن کوهها در قیامت به کار رفته است.
جمعبندی و توضیح کامل انبثاث
واژه «انبثاث» یک مصدر عربی از ریشه «ب ث ث» به معنای پراکنده شدن، ریز ریز شدن و پخش شدن ذرات در فضا است. این واژه مفهوم گسست و تبدیل یک کل منسجم به اجزای پراکنده را میرساند که در متون کهن و قرآنی برای تصویرسازی حالت متلاشی شدن اجسام سخت مانند کوهها به کار رفته است.
در زبان و اصطلاحات علمی امروز، این کلمه کاربردی تخصصی یافته و در پزشکی به عنوان معادل دقیق متاستاز (گسترش و پخش شدن سلولهای سرطانی در بدن) استفاده میشود. بنابراین مفهوم آن از یک وضعیت فیزیکی عمومی به یک پدیده بیولوژیک و تدریجی نیز تعمیم یافته است.