یعنی چه
«اتریش قدیم» یک اصطلاح لغوی مستقل نیست، بلکه تعبیری تاریخی و محاورهای است که به امپراتوری اتریش-مجارستان یا ساختار سیاسی این کشور پیش از فروپاشی خاندان هابسبورگ در پایان جنگ جهانی اول اشاره دارد. این قلمرو در متون کهن و اسناد دوره قاجار با نام «نمسا» یا «نمسه» شناخته میشده است.
تلفظ
این ترکیب از دو واژه «اتریش» (وامواژه فرانسوی) و «قدیم» (واژه عربی) ساخته شده و به صورت اضافه صفت و موصوفی تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، در پاسخ به راهنمای «اتریش قدیم»، بسته به تعداد حروف تعیینشده، معمولاً خود واژه «اتریش قدیم» (۹ حرف) یا نام تاریخی آن یعنی «نمسا» (۴ حرف) مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
در متون تخصصی تاریخی و جغرافیایی زبان انگلیسی، برای اشاره به این مفهوم بیشتر از عنوان رسمی امپراتوری یا عبارات توصیفی استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای دقیقتر و تاریخی این عبارت در زبان فارسی، واژگان «نمسا» و «نمسه» هستند که در اسناد رسمی دوران قاجار و متون اسلامی قدیمیتر به کار میرفتهاند. همچنین اصطلاح «امپراتوری اتریش-مجارستان» برگردان رسمی آن است.
نماد چیست
مهمترین نماد متمایزکننده اتریش قدیم، عقاب دو سر مصلح در نشان رسمی امپراتوری هابسبورگ است که در کنار تاج پادشاهی و پرچمهای سنتی آن دوران، هویت سیاسی این قلمرو پهناور پیشامدرن را نشان میداد.
جمعبندی و توضیح کامل اتریش قدیم
اصطلاح «اتریش قدیم» در زبان فارسی یک نام رسمی و زبانشناختی به شمار نمیرود، بلکه ترکیبی توصیفی است که در تاریخنگاری و گفتارهای عامیانه برای متمایز کردن اتریش امروزی (جمهوری فدرال اتریش) از قلمرو پهناور و امپراتوری قدرتمند گذشته آن استفاده میشود. این واژه عمدتاً به دوران حکومت خاندان هابسبورگ و به ویژه امپراتوری اتریش-مجارستان اشاره دارد که پس از شکست در جنگ جهانی اول در سال ۱۹۱۸ فروپاشید و تجزیه شد.
نکته جالب توجه در ریشهشناسی این واژه آن است که کلمه «اتریش» از طریق زبان فرانسوی (Autriche) وارد فارسی شده که خود ریشه در واژه آلمانی قدیمی Österreich به معنای «قلمرو شرقی» دارد. با این حال، ایرانیان در ادوار گذشته به پیروی از زبانهای اسلاوی و ترکی عثمانی، این سرزمین را «نمسا» یا «نمسه» مینامیدند. بنابراین در متون کلاسیک فارسی، برای یافتن نشانههای اتریش قدیم باید به دنبال واژه نمسا گشت.