معنی
این واژه به معنای به خاک افتادن، نهایت خضوع، فروتنی و ستایش کردن در برابر پروردگار است که در آن فرد پیشانی یا چانه خود را به نشانه بندگی بر زمین میگذارد.
یعنی چه
سجدوا از ریشه «س ج د» فعل ماضی، برای جمع مذکر غایب است و دلالت بر این دارد که گروهی از مردان یا موجودات (مانند فرشتگان) در گذشته عمل سجده و تسلیم را به جا آوردهاند.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، پاسخ این کلمه دقیقاً ۵ حرف دارد و به عنوان معادل عربی «سجده کردند» یا «خضوع کردند» شناخته میشود.
به عربی
این کلمه خود یک فعل اصیل عربی از ثلاثی مجرد است و در زبان عربی معیار برای بیان اطاعت و به خاک افتادن جمعی به کار میرود.
به فارسی
دقیقترین برگردانهای این واژه در زبان فارسی عبارات «آنها سجده کردند»، «نماز گزاردند»، «سر تسلیم فرود آوردند» و «اظهار فروتنی کردند» هستند.
در قرآن
این واژه چندین بار در قرآن کریم به کار رفته است؛ از جمله در سوره بقره آیه ۳۴ و سوره طه آیه ۱۱۶ در داستان آفرینش انسان که میفرماید: «فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ أَبَىٰ وَاسْتَكْبَرَ»؛ یعنی پس همگی (فرشتگان) سجده کردند جز ابلیس که سر باز زد و تکبر ورزید.
جمعبندی و توضیح کامل سجدوا
واژه قرآنی «سَجَدُوا» یک فعل ماضی در صیغه جمع مذکر غایب است که از ریشه سه حرفی «س ج د» مشتق شده و معنای حقیقی آن «آنها سجده کردند» یا «به خاک افتادند» است. این کلمه در ساختار زبانی و ادبی خود، بیانگر انجام یک فعل گروهی در گذشته است که نشاندهنده تسلیم، خضوع و فروتنی کامل در برابر یک قدرت والاتر میباشد.
در فرهنگ اسلامی و متن قرآن کریم، این واژه جایگاه نمادین بسیار مهمی دارد و بارها در توصیف رفتار فرشتگان در برابر حضرت آدم (ع) و همچنین در توصیف حالات مؤمنان راسخ به کار رفته است. در نقطه مقابل این واژه، مفاهیمی چون استکبار و سرکشی (مانند رفتار ابلیس) قرار میگیرد که ارزش این تسلیم محض را بیشتر نمایان میسازد.
از نظر واژهگزینی و حل جدول، این کلمه پنجحرفی به دلیل ساختار عربی و تکرار آن در آیات مشهور، به عنوان یک معادل پرکاربرد برای عباراتی چون «فروتنی کردند» یا «عبادت کردند» شناخته میشود و ریشههای همخانواده آن مانند مسجد، سجود و ساجد نیز در زبان فارسی بسیار رایج هستند.