یعنی چه
فحج در اصل به وضعیتی فیزیکی در پاها اشاره دارد که امروزه به آن پای پرانتزی میگویند؛ حالتی که در آن میان ساقها یا پاشنههای پا دوری و تباعد وجود دارد. همچنین در برخی متون لغوی به معنای تکبر کردن و بزرگمنشی نمودن نیز آمده است.
تلفظ
این واژه به صورت مَصدر، هم با فتح حاء (فَحَج) به معنی حالت پای پرانتزی و هم با سکون حاء (فَحْج) به معنی کبر ورزیدن تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه ۳ حرفی است و به عنوان عیب پا، دوری ساقها یا پای پرانتزی شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای توصیف این حالت فیزیکی از اصطلاح عمومی Bow-leggedness و در مراجع پزشکی از عبارت لاتین Genu varum استفاده میشود.
به عربی
از آنجا که ریشه کلمه عربی است، در این زبان برای توصیف دقیق حالت از اصطلاح تباعد الساقين استفاده میکنند و به فردی که این ویژگی را دارد «أفحج» و به زن «فحجاء» میگویند.
به فارسی
معادالهای دقیق فارسی این واژه شامل عباراتی چون «پا باز راه رفتن»، «پای پرانتزی» و «کجپایی» است که انحراف فیزیکی استخوان پا را توصیف میکند.
در قرآن
کلمه فحج و مشتقات مستقیم آن در قرآن وجود ندارد، اما در تفاسیر، احادیث و متون فقهی قدیمی به عنوان یک ویژگی ظاهری یا عیب فیزیکی مطرح شده است.
نماد چیست
در متون کهن ادبی و فقهی، فحج نمادی از نقص در ظاهر یا ناهماهنگی در حرکت بدن است. همچنین در ریشه لغوی دوم خود، کنایه و نمادی از رفتار متکبرانه و راه رفتن مغرورانه به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل فحج
واژه «فحج» یک مصدر ثلاثی مجرد با ریشه عربی (ف-ح-ج) است که در زبان و ادبیات فارسی کهن نیز به کار رفته است. معنای اصلی و شاخص آن به یک وضعیت آناتومیک در بدن اشاره دارد؛ حالتی که در آن ساق پاها یا پاشنهها دور از یکدیگر قرار میگیرند و فرمی شبیه به پای پرانتزی ایجاد میکنند. در مرتبه دوم، این واژه مفهوم رفتاریِ خودبزرگبینی و با تکبر گام برداشتن را نیز افاده میکند.
از منظر کاربردی، این کلمه در متون فقهی و حقوقی گذشته اهمیت داشته و به عنوان یکی از عیوب فیزیکی عیان در معاملات (مانند خرید و فروش برده یا مباحث مربوط به دیات) مطرح میشده که میتوانسته حق فسخ برای خریدار ایجاد کند. امروزه این واژه بیشتر در لغتنامهها و به عنوان یک سوال سه حرفی در جدول کلمات متقاطع کاربرد دارد.