یعنی چه
این واژه صیغه مبالغه و جمع است که به افرادی اشاره دارد که با دقت و شدت به سخنان گوش میدهند. در بسیاری از بافتها، این گوش دادن همراه با پذیرش زودباورانه، شایعهپراکنی، سخنچینی یا جاسوسی است.
تلفظ
تلفظ این واژه با تشدید روی حرف «م» به صورت سَمّاعون (sammā'ūn) است.
در جدول
در پاسخ به سؤالات جدول کلمات متقاطع با عنوان «بسیار شنوندگان» یا «جاسوسان در قرآن»، واژه ۶ حرفی «سماعون» مد نظر است.
به انگلیسی
بسته به بافت متن، معادلهای انگلیسی آن شامل شنوندگان مداوم یا مأموران خبرچینی و جاسوسی میشود.
به عربی
این واژه خود ریشه عربی دارد و جمع مذکر سالم از صیغه مبالغه «سَمّاع» است.
به فارسی
در برگردان مستقیم به زبان فارسی میتوان از تعابیری همچون «بسیار شنوندگان»، «گوشدهندگان فراوان» و در بافتهای خاص از «خبرچینان» استفاده کرد.
در قرآن
این واژه ۳ بار در قرآن کریم (آیات ۴۱ و ۴۲ سوره مائده) به صورت «سَمَّاعُونَ لِلْکَذِبِ» به کار رفته است که اشاره به منافقان و یهودیانی دارد که به دروغهای رهبران خود گوش میدادند یا برای جاسوسی و نقل تحریفشده سخنان پیامبر مأمور بودند.
نماد چیست
در تحلیلهای اخلاقی و معنوی، سماعون نماد افرادی است که قدرت تشخیص حق از باطل را ندارند، به راحتی تحت تأثیر شایعات قرار میگیرند و به عنوان ابزار نفوذ دشمن در جامعه عمل میکنند.
جمعبندی و توضیح کامل سماعون
واژه «سماعون» صیغهی مبالغه و جمعِ کلمهی «سَمّاع» از ریشه عربی «سمع» است. این کلمه در لغت به معنای کسانی است که بسیار گوش فرا میدهند یا هر سخنی را به سرعت و بدون تحقیق میپذیرند (زودباوران). در تاریخ ادیان و آیین مانی نیز این واژه به عنوان معادل جمعِ «نغوشاک» یا همان مرتبه شنوندگان دین مانی کاربرد داشته است.
با این حال، شهرت اصلی این واژه به دلیل کاربرد خاص آن در آیات قرآن کریم (به ویژه در سوره مائده) است. در بافت قرآنی، سماعون معنایی کاملاً منفی به خود میگیرد و به منافقان، خبرچینان و جاسوسانی اشاره دارد که به دنبال یافتن نقطهضعف، شنیدن دروغها و انتقال پنهانی اخبار به جبهه باطل هستند.
در مجموع، این کلمه در ادبیات و فرهنگ اسلامی نمادی از ضعف تحلیل، زودباوری خطرساز و جاسوسی اجتماعی و فکری به شمار میرود که جامعه را در برابر شایعات و توطئهها نفوذپذیر میکند.