یعنی چه
این عبارت در اصل جملهای به زبان عبری باستان (אהיה אשר אהיה) است که در کتاب تورات در پاسخ خداوند به حضرت موسی آمده است. دقیقترین معنی آن «هستم آنکه هستم» یا «من همانم که هستم» است که به وجود ازلی، ابدی و قائمبهذات بودن خداوند اشاره دارد.
تلفظ
در متون و دعاهای اسلامی این عبارت به صورت «اَهیا شَراهیا» یا با ضبطهای مشابهی چون «آهیا شراهیا» و «یاهیا شراهیا» آوانویسی و قرائت شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این عبارت معمولاً به عنوان رمز اسم اعظم، ذکر آصف بن برخیا یا معادل عبری اسماء الهی با تعداد ۱۰ حرف کاربرد دارد.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی متون عهد عتیق، این عبارت غالباً به صورت 'I am who I am' یا 'I am that I am' ترجمه شده است تا مفهوم اصالت وجود را بررساند.
به ترکی
در زبان ترکی معادل ساختاری واحدی ندارد و برای بیان مفهوم آن از عبارات صفتگونه مذهبی و اسلامی مانند 'Diri ve Kayyum olan' استفاده میشود.
به فارسی
از آنجا که این عبارت یک ترکیب وامگرفته از زبانهای باستانی توحیدی (عبری/سریانی) است، برگردان دقیق فارسی آن «هستم آنکه هستم» و ترجمه تفسیری و مفهومی رایج آن در متون فارسی «حیّ قیّوم» یا «زندهٔ پایدار» است.
در قرآن
عین واژهٔ «اهیا شراهیا» در متن قرآن کریم نیامده است؛ اما مفسران شیعه و سنی در تفسیر آیه ۴۰ سوره نمل (داستان آوردن تخت بلقیس توسط آصف بن برخیا) بیان کردهاند که آن دانشِ کتاب که آصف با آن تخت را در یک چشمبههمزدن حاضر کرد، همین ذکر «اهیا شراهیا» در زبان عبری بوده است.
نماد چیست
در مذهب و عرفان اسلامی، این عبارت نماد قدرت خارقالعاده و حلال مشکلات، مظهر تجلی ذات باریتعالی و ریسمان ارتباطی پیامبران گذشته در سختیها شمرده میشود که در برخی حرزهای مأثور صوفیانه و کهن نیز به چشم میخورد.
معنی انگلیسی/خارجی
ریشه اصلی این واژه عبارت عبری «Ehyeh Asher Ehyeh» است که از فعل بودن در زبان عبری باستان مشتق شده و با نام مقدس «یهوه» همخانواده است. این عبارت در سنتهای غربی و عبری پایه الهیات توحیدی در خصوص تعریف ذات خداوند به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل اهیا شراهیا
عبارت «اهیا شراهیا» یک واژه یا ترکیب اصیل فارسی نیست، بلکه شکل آوانویسیشده و دگرگونشدهٔ یک جملهٔ کهن عبری و سریانی است که از طریق متون تفسیری، روایات دینی و حرزهای کهن به سنت اسلامی و عرفانی راه یافته است. ریشه اصلی آن به کتاب عهد عتیق (تورات) و کلام خداوند به حضرت موسی بازمیگردد که تجلی تام ذات قائمبهذات و پاینده مقتدر است.
در فرهنگ اسلامی، مفسران بزرگ این ذکر را معادل اسماء الحسنی قرآن یعنی «الحی القیوم» دانسته و معتقدند این همان اسم اعظمی است که آصف بن برخیا با استفاده از آن توانست تخت ملکه سبا را در کوتاهترین زمان ممکن جابهجا کند. از همین رو، این عبارت ۱۰ حرفی در متون عرفانی و ادعیه به عنوان رمزی از قدرت مطلقه الهی شناخته میشود.