یعنی چه
ستارهپرستی یا اخترپرستی به آیین و عملی گفته میشود که در آن انسانها اجرام آسمانی مانند ستارگان و سیارات را دارای قدرت الهی دانسته و آنها را مورد ستایش و عبادت قرار میدهند. این پدیده معمولاً در بستر ادیان باستان و پیش از توحید مطالعه میشود.
تلفظ
این واژه از دو بخش «ستاره» (سِ ت ا رِ) و «پرستی» (پَ رَ س ت ی) تشکیل شده است که در مجموع به صورت روان و با سکون روی برخی حروف تلفظ میشود.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلمات متقاطع، عبارت «ستاره پرستی» یک پاسخ ۱۰ حرفی است. همچنین کلماتی نظیر اخترپرستی یا کوکبپرستی نیز ممکن است به عنوان پاسخهای جایگزین مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی رایجترین عبارت برای انتقال این مفهوم 'Star worship' است. در اصطلاحات تخصصیتر و علمی ادیان، واژه 'Astrolatry' به کار میرود که ریشه یونانی دارد.
به فارسی
معادلهای فارسی و ترکیبی این واژه شامل «اخترپرستی» و «کوکبپرستی» است. واژه ستاره از ریشه پهلوی stārag و ایرانی باستان stāra گرفته شده و پرستی نیز از بن مضارع پرستیدن به معنی عبادت میآید.
در قرآن
قرآن کریم در آیات ۷۶ تا ۷۸ سوره انعام به مواجهه حضرت ابراهیم با ستارهپرستان و استدلال او بر اساس «افول» ستارگان برای اثبات بطلان این آیین اشاره میکند. همچنین در آیه ۴۹ سوره نجم با عبارت «وَأَنَّهُ هُوَ رَبُّ الشِّعْرَىٰ» تاکید میکند که خداوند پروردگار ستاره شعرای مورد پرستش قبایل باستان است.
نماد چیست
در ادیان توحیدی، ستارهپرستی نماد بارز شرک و دوری از یگانهپرستی است. اما در نمادشناسی باستان و تمدنهایی مانند بابل و سومر، ستارگان و نمادهایی مانند ستاره پنجپر (پنتاگرام) نشاندهنده جهتیابی، روشنایی، طالعبینی دینی و قدرتهای ماورایی کیهان بودهاند.
جمعبندی و توضیح کامل ستاره پرستی
ستارهپرستی یا اخترپرستی یکی از آیینهای مذهبی کهن در تاریخ بشر است که در آن مردم باستان، اجرام آسمانی و ستارگان را به عنوان خدایان یا موجوداتی صاحب قدرت و اراده ستایش میکردند. این پدیده ارتباط نزدیکی با نجوم آیینی و طالعبینی در تمدنهای اولیه خاورمیانه مانند بابلیان، سومریان و صابئین داشته است.
در فرهنگ اسلامی و ادیان ابراهیمی، این عمل به عنوان جلوهای از شرک و خرافهپرستی شناخته میشود. قرآن کریم به طور غیرمستقیم و از طریق بیان خط بطلان کشیدن حضرت ابراهیم بر خداییِ ستارگانِ افولکننده، به رد این باور پرداخته و بر توحید ذات باریتعالی تاکید کرده است.
امروزه این واژه بیشتر کاربردی تاریخی و دانشنامهای دارد و تفاوت ساختاری و ماهوی عمیقی با علم «ستارهشناسی» (نجوم مدرن) دارد که بر پایه روش علمی و تجربی به مطالعه کیهان میپردازد.