یعنی چه
فیض بردن در زبان فارسی به معنای دست یافتن به سود، برکت یا رحمتی است که غالباً جنبه معنوی، علمی و اخلاقی دارد؛ هرچند در موارد مادی نیز به کار میرود. این واژه حس دریافت نیکی بدون زحمت زیاد یا از روی تفضلِ بخشنده را منتقل میکند.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب فعلی به صورت فَیْضْ (fayż) همراه با سکون بر روی ی و ض، و بـُردَن (bordan) است.
در جدول
در کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت با توجه به تعداد حروف، معمولاً «فیض بردن» (۷ حرف) یا «مستفیض شدن» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به سیاق متن، از افعالی که به بهرهمندی یا دریافت برکت اشاره دارند استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی، ریشه اصلی واژه (ف-ی-ض) است و افعالی مانند استفاض به خوبی این معنا را منتقل میکنند.
به ترکی
ترکی استانبولی این واژه را به طور مستقیم از فرهنگ اسلامی و عربی وام گرفته و به صورت فعلهای ترکیبی استفاده میکند.
به فارسی
معادلهای اصیل و رایج فارسی این عبارت شامل کلماتی چون بهرهمند شدن، سود بردن، نصیب بردن، کامروا شدن و حظ بردن است.
نماد چیست
در ادبیات عرفانی، فیض نماد بخشش و رحمتی است که مانند باران یا نور خورشید، بدون چشمداشت و به صورت دائمی از منبع اصلی (خداوند) صادر میشود و بر بندگان میتابد. اصطلاحاتی چون «فیض قدسی» اشاره به همین جریان الهام و برکت معنوی دارد که به قلب انسان میرسد.
جمعبندی و توضیح کامل فیض بردن
عبارت «فیض بردن» یک ترکیب فعلی کنایهای و ارزشمند در زبان فارسی است که از ترکیب واژه عربی «فیض» (به معنی جریان داشتن، لبریز شدن و فراوانی آب) با کارواژه فارسی «بردن» ساخته شده است. این اصطلاح بیش از آنکه به سودهای مادی و دنیوی اشاره داشته باشد، در ادبیات، عرفان و گفتوگوهای روزمره برای توصیف بهرهمندیهای علمی، معنوی، اخلاقی و حظهای روحی (مانند شاگردی در محضر یک استاد یا شنیدن یک سخن نیکو) به کار میرود.
اگرچه خود این ترکیب به صورت مستقیم در متن آیات قرآن نیامده، اما ریشه آن (ف-ی-ض) بارها در قالب فعلهایی مانند «أَفَاضَ» (به معنی سرازیر شدن و جاری ساختن) یا «تَفِیضُ مِنَ الدَّمْعِ» (لبریز شدن چشم از اشک) استفاده شده است که همگی مفهوم غلیان، فراوانی و جریان را تداعی میکنند. در نمادشناسی شرقی، این کلمه تداعیکننده چشمههای جوشان یا باران رحمتی است که بیدریغ میبارد.
استفاده از این واژه در تعارفات و ادبیات محترمانه فارسی نشاندهنده تواضع گوینده است؛ به طوری که فرد با به کار بردن آن، طرف مقابل را منبع خیر، برکت یا دانش و خود را دریافتکننده و متبرکشده از آن فضل میداند.