یعنی چه
شکر چغندر یا شکر چغندری، نوعی شکر سفید و متبلور است که از ریشه گیاه چغندر قند (Beta vulgaris) به دست میآید. این ماده از نظر ترکیب شیمیایی و ارزش غذایی، کاملاً مشابه شکر نیشکر بوده و حاوی ساکارز خالص است.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت «شَکَرِ چُغُندَر» (شَ کَ رِ چَ غَ دَ) در زبان فارسی معیار صورت میگیرد.
در جدول
در کلمات متقاطع، پاسخ این راهنما معمولاً خود واژه «شکر چغندر» با ۸ حرف یا «ساکارز» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این محصول از اصطلاح Beet sugar استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی به گیاه چغندر «الشمندر» یا «البنجر» میگویند و محصول حاصل از آن سکر الشمندر نام دارد.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی این واژه به صورت Pancar şekeri به معنی شکرِ چغندر ترجمه میشود.
به فارسی
این عبارت خود یک ترکیب اضافی/وصفی کاملاً فارسی است. واژه «شکر» ریشه در زبان سنسکریت دارد که از طریق پارسی میانه (پهلوی) وارد زبانهای دیگر شده و «چغندر» نیز اصالتاً واژهای ایرانی متعلق به پارسی میانه است.
نماد چیست
این واژه در ادبیات کلاسیک نماد استعاری خاصی ندارد، اما در دنیای مدرن و حوزه اقتصاد، نماد توسعه پایدار، خودکفایی و تولید صنعتی شکر در مناطق دارای اقلیم معتدل به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل شکر چغندر
شکر چغندر یکی از دو منبع اصلی تامین شکر (ساکارز) در جهان است که فرآیند استخراج آن شامل شستشو، خلال کردن، عصارهگیری و تصفیه نهایی ریشه چغندر قند میشود. از نظر خواص فیزیکی و شیمیایی، این شکر هیچ تفاوتی با شکر حاصل از نیشکر ندارد و در آشپزی و صنایع غذایی به یک اندازه کاربرد دارد.
این اصطلاح در زبان فارسی قدمت ساختاری بالایی دارد؛ چرا که هر دو جزء آن یعنی «شکر» و «چغندر» دارای ریشههای کهن در زبانهای ایرانی باستان و پارسی میانه هستند. امروزه کارخانجات متعددی در سراسر ایران به تبدیل این محصول کشاورزی به قند و شکر مصرفی مشغول هستند.
در متون مذهبی مانند قرآن کریم، واژه «شکر» صرفاً به معنای سپاسگزاری به کار رفته است و کلماتی مانند «سَکَر» نیز به نوشیدنیهای تخمیرشده اشاره دارند؛ بنابراین این ترکیب به عنوان ماده غذایی در کتاب مجید ذکر نشده و یک اصطلاح علمی و تجاری مدرن است.