یعنی چه
دادطلبی (حاصل مصدر از دادطلب) به معنای تظلم، عدالتخواهی، طلب کردن عدل و انصاف، و شکایت از ظلم به نزد قاضی یا حاکم است. همچنین به مفهوم دادستانی یعنی گرفتن حق مظلوم از ظالم و اجرای عدالت نیز به کار میرود.
تلفظ
تلفظ این واژه ترکیبی به صورت «دادْطَلَبِی» است که از دو بخش «داد» (ساکن در دال دوم) و «طلبی» (با فتح طاء و لام) تشکیل میشود.
در جدول
در مسابقات و جدولهای متقاطع، پاسخ به کلمه ۷ حرفی دادطلبی، خودِ واژه «داد طلبی» یا معادل همحرف آن «دادخواهی» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به بافت متن، از عباراتی مانند Seeking justice برای مفهوم عام عدالتخواهی و Litigating یا Petition برای امور حقوقی استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی واژه «تظلم» دقیقترین معادل برای بیان حالت شکایت از ستم است و عبارت «طلب العدالة» مفهوم کلی آن را میرساند.
به فارسی
واژههای دادخواهی، حقطلبی، تظلم و فریادخواهی نزدیکترین برگردانها و مترادفات فارسی این واژه هستند. واژه از دو بخش «داد» (ریشه پهلوی و اوستایی به معنی قانون و عدل) و «طلبی» (مصدر جعلی از طلب عربی) ساخته شده است. این واژه با «داوطلبی» (از ریشه داو به معنی نوبت و مسابقه) کاملاً متفاوت است.
در قرآن
ترکیب فارسی «دادطلبی» در متن قرآن وجود ندارد؛ اما مفهوم تظلم و فریادخواهی مظلوم در آیاتی نظیر آیه ۱۴۸ سوره نساء تایید شده است: «لَّا يُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ إِلَّا مَن ظُلِمَ» (خداوند بانگ برداشتن به بدزبانی را دوست ندارد، مگر از کسی که به او ستم شده باشد).
نماد چیست
مهمترین نمادهای دادطلبی در جهان ترازوی عدالت (سنجش بیطرفانه)، شمشیر (قاطعیت در ستاندن حق) و فرشته یا بانوی عدالت با چشمان بسته است که نشاندهنده برابری همه انسانها در برابر قانون است.
جمعبندی و توضیح کامل داد طلبی
واژه «دادطلبی» یک ترکیب اصیل و مرسوم در زبان فارسی است که از پیوند واژه کهن «داد» (به معنای عدل و قانون) و مصدر «طلبی» شکل گرفته است. این کلمه در اصطلاح لغوی و حقوقی به معنای برخاستن در برابر ظلم، شکایت به مراجع ذیصلاح برای احقاق حق، و تقاضای برقراری عدالت است. اگرچه این مدخل در برخی فرهنگهای بسیار کهن به صورت مستقل کمتر دیده میشود، اما معنای واژگانی آن با مفاهیمی چون دادخواهی و تظلم همپوشانی کامل دارد.
از دیدگاه اجتماعی و نمادین، دادطلبی نشاندهنده پویایی جامعه و عدم پذیرش ستم است. در پهنه بینالمللی این واژه با نمادهایی چون ترازوی سنجش حق و بانوی عدالت شناخته میشود و در متون دینی و قرآنی نیز، هرچند لفظ آن نیامده، اصلِ فریادخواهی مظلوم و طلب قسط و عدل به عنوان یک ارزش انسانی و الهی مورد ستایش و تاکید قرار گرفته است.