معنی
به حالتی گفته میشود که انسان یا حیوان بدن خود را خمیده، منقبض و جمع کرده و معمولاً در گوشهای بیحرکت یا منزوی قرار میگیرد.
یعنی چه
این عبارت در زبان عامیانه و محاورهای برای توصیف فردی به کار میرود که به دلیل شرایط روحی مثل افسردگی و بیپناهی، یا شرایط جسمی مثل سرمازدگی، سر در گریبان فرو برده است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه با کسره روی حرف کاف (کِـ) و سکون روی حرف زاء است.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، کلماتی نظیر دخو، کلسیده، قوزکرده یا منقبض نیز به عنوان پاسخهای هممعنا کاربرد دارند.
به انگلیسی
واژه Huddled بهترین معادل برای کز کردن ناشی از سرما یا اندوه است، در حالی که Cowered مفهوم کز کردن از روی ترس را منتقل میکند.
به فارسی
برابرهای اصیل و رایج فارسی این واژه شامل عباراتی چون منزوی، پناه گرفته، قوزکرده و منقبض هستند که حالت فیزیکی یا روانی فرد را نشان میدهند.
نماد چیست
در ادبیات فارسی و فرهنگ عامه، این حالت استعاره از عقبنشینی، درونگرایی و تسلیم شدن در برابر غم یا سختی روزگار است. تصویر پرندهای بارانخورده که گردن در دوش فرو برده، عینیترین نماد آن در طبیعت است.
جمعبندی و توضیح کامل کز کرده
واژه «کز کرده» یک صفت مفعولی مشتق از فعل محاورهای «کز کردن» است. ریشه این واژه در زبانهای ایرانی و فارسی میانه به مفهوم انقباض، تنگی و جمع شدن (مانند جمع شدن پشم و مو هنگام سوختن) بازمیگردد که به مرور زمان مجازاً به حالت نشستن انسان و جانداران اطلاق شده است.
این عبارت در پهنه زبان فارسی بیشتر برای توصیف حالات فیزیکی ناشی از سرما یا بیماری، و همچنین حالات روحی برخاسته از ترس، شکست و افسردگی شدید به کار میرود. فرد کز کرده معمولاً با بدنی منقبض و قوزکرده در گوشهای خلوت ترجیح میدهد از دید دیگران پنهان بماند.