یعنی چه
در اصطلاح علم اصول فقه، امر وجوبی امری است که بر طلب الزامی و فرمان قطعی دلالت میکند؛ به طوری که انجام دادن آن بر مکلف واجب است و مخالفت با آن مستوجب عقاب و ملامت خواهد بود.
تلفظ
این ترکیب وصفی متشکل از دو کلمه عربی است که در زبان فارسی به صورت «اَمرِ وُجوبی» تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای طراحان جدول «امر وجوبی» است که دقیقاً از ۸ حرف تشکیل شده است.
به انگلیسی
در متون حقوقی و فقهی انگلیسی برای انتقال مفهوم امر وجوبی از این اصطلاحات استفاده میشود.
به عربی
این اصطلاح ریشه در فقه اسلامی و زبان عربی دارد و به همین صورت در متون اصولی به کار میرود.
به فارسی
برابرهای فارسی و روان این اصطلاح شامل دستور واجب، فرمان الزامی، حکم وجوبی و تکلیف الزامی است که همگی بیانگر ضرورت انجام یک کار هستند.
در قرآن
خودِ عبارت «امر وجوبی» در متن قرآن نیامده است، اما مصادیق آن فراوان است؛ مانند صیغههای امر الهی نظیر «أَقِيمُوا الصَّلَاةَ» (نماز را برپا دارید) یا آیه ۱۲ سوره اعراف که توبیخ ابلیس به خاطر نافرمانی از امر خدا را مطرح میکند.
نماد چیست
این واژه یک مفهوم انتزاعی و فقهی است و نماد تصویری یا گرافیکی خاصی ندارد؛ اما در دانش اصول فقه، «صیغه امر» (مانند فعل افعل) به عنوان نماد و نشانگر اصلی وجوب شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل امر وجوبی
«امر وجوبی» یک اصطلاح ترکیبی تخصصی در علم اصول فقه و متون دینی است که از دو واژه عربی «امر» (فرمان) و «وجوب» (لزوم) تشکیل شده است. این اصطلاح به دستورهایی اشاره دارد که صادرکننده آن (مانند خداوند یا قانونگذار) انجام دادنش را به طور قطعی مطالبه کرده و هیچگونه رخصتی برای ترک آن باقی نگذاشته است، به طوری که سرپیچی از آن گناه یا تخلف محسوب میشود.
در فرهنگ زبانی و فقهی، صیغههای امر موجود در آیات قرآن و احادیث (مانند دستور به برپایی نماز و روزه) در صورت نبود قرینهای بر استحباب یا اباحه، به عنوان امر وجوبی تلقی میشوند. این مفهوم در مقابل امر استحبابی قرار میگیرد که انجامش نیکو و دارای پاداش است اما ترک آن عقابی به همراه ندارد.