یعنی چه
این عبارت دارای دو کاربرد عمده است: در اصطلاح حقوقی و فقهی به معنای فردی است که همراه با دیگران در یک دارایی (مانند زمین یا خانه) به صورت مشاع حق مالکیت دارد. در اصطلاح کلامی و دینی، به معنای همتا و شریک در حاکمیت و پادشاهی خداوند بر جهان هستی است که در قرآن کریم به شدت نفی شده است.
تلفظ
این عبارت ترکیبی از کلمات عربی است که در متون حقوقی و دینی فارسی به صورت «شَریک فِیلْ مُلْک» تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای این مدخل در جدول کلمات متقاطع «شریک فی الملک» است که از ۱۱ حرف تشکیل شده است.
به انگلیسی
بسته به زمینه متن (حقوقی یا الهیات)، معادلهای انگلیسی متفاوتی برای آن استفاده میشود.
به عربی
این اصطلاح ذاتاً عربی است و در متون فقهی، حقوقی و قرآنی با همین ساختار به کار میرود.
به فارسی
در حوزه حقوقی معادلهای دقیق فارسی آن «هممالک»، «مالک مشاع» یا «شریکالمال» است. در حوزه کلامی و عقیدتی به معنای «همتا در حاکمیت» یا «شریک در پادشاهی» ترجمه میشود.
در قرآن
عبارت «وَلَمْ يَكُنْ لَهُ شَرِيكٌ فِي الْمُلْكِ» دقیقاً در دو آیه از قرآن کریم (سوره اسراء آیه ۱۱۱ و سوره فرقان آیه ۲) آمده است که هرگونه شریک، همتا و دستیار را در فرمانروایی و اداره جهان از خداوند نفی میکند و بر توحید افعالی و حاکمیت مطلق الهی تاکید دارد.
نماد چیست
در بستر کلامی و عقیدتی، نفی این عبارت مظهر و نماد توحید، یگانگی و قدرت مطلقه الهی است. در بستر حقوقی نیز مظهر اشتراک در حق تصرف و مالکیت چند نفر بر یک مال واحد بدون تفکیک فیزیکی سهمها (اشاعه) است.
جمعبندی و توضیح کامل شریک فی الملک
عبارت «شریک فی الملک» یک ترکیب عربی با دو کاربرد کاملاً مجزا در زبان فارسی است. از یک سو در ادبیات فقهی و حقوقی به مفهوم مالکیت مشاع اشاره دارد؛ یعنی وضعیتی که در آن دو یا چند نفر در مالکیت یک دارایی مشخص مثل زمین، بنا یا کالا سهیم هستند و هیچکدام مالک انحصاری کل مال نیستند. در این حالت به هر یک از طرفین، شریک فیالملک یا هممالک گفته میشود.
از سوی دیگر، این عبارت ریشه عمیق قرآنی دارد و در سورههای اسراء و فرقان به صراحت به کار رفته است. در این جایگاه کلامی، عبارت مذکور برای نفی هرگونه همتا، شریک و دستیار برای خداوند در فرمانروایی، تدبیر و پادشاهی بر کل هستی استفاده میشود و از ارکان تبیین مفهوم توحید در حاکمیت است.
بنابراین شناخت دقیق معنای این کلمه کاملاً وابسته به متنی است که در آن به کار میرود؛ در متون دادگاهی و ثبتی نشاندهنده اشتراک مالی و در متون دینی و عرفانی نشاندهنده یگانگی مطلق پروردگار در اداره جهان است.