یعنی چه
«شهر بیترحم» یک ترکیب وصفی و اصطلاح استعاری است. این عبارت به جامعه یا کلانشهری اشاره دارد که در آن روابط انسانی مخدوش شده و مردم نسبت به رنج، مشکلات و سرنوشت یکدیگر بیتفاوت، سنگدل و بیاحساس هستند.
در جدول
این عبارت در جدولهای متقاطع به عنوان پاسخ برای توصیف جوامع بیعاطفه یا اشاره به عنوان فیلم و رمان معروف کاربرد دارد و دقیقاً دارای ۹ حرف است.
به انگلیسی
عبارت نخست عنوان یک فیلم سینمایی مشهور محصول ۱۹۶۱ و همچنین رمانی آلمانی از مانفرد گریگور است.
به عربی
در زبان عربی برای رساندن مفهوم محیط یا شهری که فاقد شفقت و مهربانی است از این تعابیر استفاده میشود.
به فارسی
در زبان فارسی این ترکیب از سه جزء «شهر» (ریشه اوستایی Xšaθra به معنی قلمرو)، پیشوند نفی «بی» و واژه عربی «ترحم» (از ریشه رحم به معنی دلسوزی) ساخته شده و معادلهایی چون شهر خشن و بیمهر دارد.
در قرآن
ترکیب «شهر بیترحم» به طور مستقیم در متن قرآن کریم وجود ندارد. با این حال، قرآن در آیه ۷۵ سوره نساء از تعبیر «الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُهَا» (شهری که اهل آن ستمگرند) برای توصیف جوامع سنگدل و ظالم یاد کرده و به موضوعاتی چون قساوت قلب و ضرورت رحمت پرداخته است.
نماد چیست
در ادبیات، سینما و فرهنگ عامه، این عبارت به عنوان نمادی از ناامنی عاطفی، تنهایی مفرط انسان در جوامع مدرن، بیعدالتی اجتماعی و بیاعتنایی مردم به دردهای یکدیگر در محیطهای بزرگ شهری به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل شهر بی ترحم
عبارت «شهر بیترحم» یک واژه واحد لغتنامهای نیست، بلکه یک ترکیب وصفی و استعاری برجسته در زبان فارسی است که برای توصیف فضاها و جوامع انسانی خشن، سرد و فاقد عاطفه به کار میرود. این اصطلاح بازتابدهنده تنهایی شدید انسان مدرن و از خودبیگانگی در کلانشهرهایی است که روابط عاطفی در آنها رنگ باخته و سنگدلی جایگزین همدلی شده است.
علاوه بر کاربرد ادبی و اجتماعی در شعر و ترانهها، این عبارت به دلیل ترجمه کتاب مانفرد گریگور و فیلم سینمایی اقتباسی آن (Town Without Pity - 1961) در فرهنگ ایران شناخته شده است. در تحلیل ساختاری، این واژه از ریشه فارسی شهر و پیشوند نفی به همراه کلمه عربی ترحم تشکیل شده و در جدولهای کلمات متقاطع نیز به عنوان یک عبارت ۹ حرفی کاربرد دارد.