یعنی چه
واژه تبتهل در لغت به معنی روی آوردن کامل به خداوند در هنگام دعا، همراه با فروتنی، تضرع و قطع امید از غیر اوست. این کلمه حالت روحی زاری و اخلاص تام در نیایش را توصیف میکند.
تنزلو تلفظ
این کلمه بر وزن تَفْتَعِلُ از باب ابتهال است و به صورت تَـبْـتَـهِـلْ تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، پاسخ این واژه معمولاً «تبتهل» با ۵ حرف است و با مفاهیمی مثل زاری کردن، تضرع یا استغاثه شناخته میشود.
به انگلیسی
برای معادلسازی این واژه در زبان انگلیسی از کلماتی که بار معنایی التماس، زاری و نیایش مذهبی خاشعانه دارند استفاده میشود.
به عربی
این واژه خود ریشه عربی دارد و در زبان مبدأ به معنای شدت در دعا، اخلاص در نیایش و بلند کردن دستها برای استغاثه به کار میرود.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه شامل عباراتی چون «خدا را با گریه و زاری خواندن»، «راز و نیاز خاشعانه» و «پناه بردن به خدا با تمام وجود» است.
در قرآن
صورت مضارع متکلم معالغیر این ماده یعنی «نَبْتَهِلْ» یکبار در قرآن کریم (آیه ۶۱ سوره آلعمران) در جریان ماجرای معروف مباهله آمده است که به معنای دعا و استغاثه جدی به درگاه خدا برای رسوا کردن و لعنت کردن دروغگویان است. همچنین ماده همریشه دیگر آن «تَبَتَّلْ» در سوره مزمل به معنی بریدن از غیر خدا آمده است.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات دینی، تبتهل نشانه و نماد اوج اخلاص بنده در برابر خالق است. از نظر فیزیکی و روایی نیز، این حالت نماد بلند کردن دستها و حرکت دادن انگشت سبابه به نشانه استغاثه و عجز انسان در پیشگاه خداوند است.
جمعبندی و توضیح کامل تبتهل
واژه تبتهل حالتی از دعا و نیایش را توصیف میکند که در آن انسان با تمام وجود، همراه با فروتنی، تضرع و زاری به درگاه الهی رو میآورد. این مفهوم نشاندهنده قطرهای از اقیانوس نیاز بشر است که با انقطاع کامل از اسباب مادی و دنیوی، تنها به قدرت بیپایان خداوند متوسل میشود.
در فرهنگ اسلامی و متون قرآنی، ریشههای این کلمه همواره با مفاهیم عمیقی چون مباهله (دعا برای آشکار شدن حق) و تبتل (دلبریدگی از خلق و پیوستن به حق) گره خورده است و جلوهای از پاکی، طهارت روحی و اخلاص تام را به نمایش میگذارد.