یعنی چه
ابن ابی الحدید معتزلی (عزالدین ابوحامد عبدالحمید بن هبةالله المدائنی) نام یک شخصیت برجسته تاریخی، فقیه شافعی، ادیب و متکلم پیرو مکتب معتزله است که بیش از هر چیز برای نگارش کتاب ارزشمند و بیست جلدی «شرح نهجالبلاغه» شناخته میشود.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت «اِ ب نِ / اَ ب ی / اَ ل حَ دی د / مُع تَ زَ لی» است.
در جدول
در کلمات متقاطع و جدولهای عمومی، از این عبارت به عنوان پاسخ برای طراحانی که «شارح مشهور معتزلی نهجالبلاغه» یا «نویسنده شرح نهجالبلاغه» را میخواهند، استفاده میشود.
به انگلیسی
در متون آکادمیک و دانشنامههای انگلیسیزبان، این شخصیت را با نگارش Ibn Abi al-Hadid معرفی میکنند.
به عربی
نام کامل او در منابع عربی «عبد الحميد بن هبة الله بن أبي الحديد المعتزلي» ثبت شده است.
به فارسی
چون این عبارت یک اسم خاص عربی است، معادل لغوی فارسی ندارد؛ اما برگردان تحتاللفظی اجزای آن به معنای «فرزند ابیالحدید از مذهب معتزله» است.
نماد چیست
او در تاریخ اندیشه اسلامی نماد جمعِ میان عقلگرایی معتزلی و ادب استوار عربی است. همچنین به دلیل شیفتگی فراوان به بلاغت امام علی (ع) و پذیرش برتری ایشان با وجود مذهب سنی، نمادی از انصاف علمی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل ابن ابی الحدید معتزلی
عزالدین ابوحامد عبدالحمید بن هبهالله مداینی، معروف به ابن ابیالحدید معتزلی، از دانشمندان، مورخان و فقیهان نامدار قرن ششم و هفتم هجری قمری در دوران عباسی است. او پیوند عمیقی با مکتب کلامی معتزله (عقلگرایی اسلامی) داشت و به عنوان یکی از بزرگترین ادبا و متکلمان عصر خود در بغداد و مدائن فعالیت میکرد.
شهرت جهانی و ماندگار او بیش از هر چیز به خاطر تالیف کتاب عظیم و بیست جلدی «شرح نهجالبلاغه» است. او با وجود داشتن مذهب اهل سنت (شافعی)، با نگاهی منصفانه و شیفتهوار به ستایش بلاغت و فضائل امام علی (ع) پرداخت، به طوری که اثر او امروزه به عنوان یکی از مهمترین منابع تاریخی، ادبی و کلامی مورد استناد هر دو مکتب بزرگ تشیع و تسنن قرار میگیرد.