معنی
واژه شح به معنای شدت بخل است؛ حالتی درونی که در آن شخص نه تنها از مال خود نمیبخشد، بلکه به اموال دیگران نیز چشم طمع دارد و تمایل افراطی به نگهداشتن مال نشان میدهد.
یعنی چه
در اصطلاح اخلاقی و دینی، شح یعنی بخل آمیخته با طمع و حرص شدید که مهار آن در روح انسان بسیار سخت است و مانع رستگاری میشود.
مترادف
کلمات هممعنی این واژه همگی بر مفاهیم خسیس بودن شدید و طمعکاری دلالت دارند.
تلفظ
این واژه در اصل عربی به صورت شُحّ (Šohh) یا شَحّ (Šahh) تلفظ میشود و تشدید روی حرف حاء قرار دارد.
در جدول
در جداول کلمات متقاطع، پاسخ طراح برای بخل شدید یا خساست همراه با حرص، واژه دو حرفی شح است.
به فارسی
معادلهای فارسی روان برای این کلمه شامل واژههایی چون تنگچشمی، خست، زفتی و بخل حریصانه هستند.
نماد چیست
این واژه فاقد نماد گرافیکی رسمی است، اما در ادبیات و فرهنگ عامه به عنوان نماد دلبستگی شدید به دنیا شناخته میشود و گاهی حیواناتی مثل موش یا مورچه نماد این حالت (ذخیرهسازی وسواسی) هستند.
جمعبندی و توضیح کامل شح
واژه «شُحّ» یک واژه وامگرفته از زبان عربی است که در ادبیات فارسی و متون دینی کاربرد دارد. این کلمه تفاوت ظریفی با بخل ساده دارد؛ چرا که بخل صرفاً نبخشیدن مال خود است، اما شح نوعی رذیله اخلاقی و تنگچشمی عمیق درونی است که با حرص، طمع به مال دیگران و امساک شدید همراه است.
در قرآن کریم نیز چندین بار به این مفهوم اشاره شده و «شح نفس» به عنوان یکی از موانع اصلی رستگاری انسان معرفی گردیده است. مهار این ویژگی درونی کار دشواری تلقی میشود و در مقابل آن فضایل اخلاقی والایی مانند سخاوت، جود و ایثار قرار دارند.
امروزه این واژه به صورت مستقل در گفتارهای روزمره فارسی چندان رایج نیست، اما در عبارات ترکیبی و متون اخلاقی، تفسیری و ادبی به وفور برای توصیف شدیدترین حالات خساست و آزمندی به کار میرود.