یعنی چه
امانتدار به کسی گفته میشود که چیزی مانند مال، راز، مسئولیت یا حق دیگران به او سپرده شده و او آن را با صداقت، دقت و وفاداری حفظ میکند و خیانت نمیکند. هسته معنایی این واژه، امین و قابل اعتماد بودن است.
متضاد
واژههایی که مفهوم مقابل امانتداری یعنی سوءاستفاده از اعتماد یا تضییع حقوق و سپردههای دیگران را میرسانند.
تلفظ
این واژه از ترکیب کلمه عربی «امانت» (از ریشه أمن) و بن مضارع فعل فارسی داشتن یعنی «دار» ساخته شده است و به صورت [amānat-dār] تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، واژه «امانت دار» دقیقاً دارای ۸ حرف است. بسته به تعداد حروف خواسته شده در طراح جدول، گزینههای مترادف دیگری مثل امین یا رازدار نیز ممکن است مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به سیاق متن از واژههای مختلفی استفاده میشود؛ trustworthy برای صفت اخلاقی و عمومی، و custodian یا trustee برای جایگاههای حقوقی و رسمی کاربرد دارد.
به عربی
واژه «أمین» معادل دقیق، اصیل و قرآنی امانتدار است که برای توصیف انسانهای درستکار و پیامبران به کار میرود.
به فارسی
در زبان فارسی و واژگان هممعنی، ترکیبات و صفاتی نظیر درستکار، رازدار، وفادار و متعهد برای توصیف فردی که صفت امانتداری دارد به کار میروند.
جمعبندی و توضیح کامل امانت دار
امانتدار در فرهنگ اسلامی و ایرانی جایگاه بسیار والایی دارد و به عنوان یکی از کلیدیترین صفات اخلاقی و نشانههای بارز انسانِ قابل اعتماد شناخته میشود. این مفهوم نه تنها شامل حفظ اموال مادی دیگران، بلکه دربرگیرنده رازداری، مسئولیتپذیری و پاسداری از حقوق معنوی آحاد جامعه است. در ادبیات و باورهای عامیانه، نمادهایی همچون هدهد به خاطر رساندن بیکموکاست نامه سلیمان و سگ اصحاب کهف به پاس وفاداریاش، تجلی این صفت هستند.
در بعد مذهبی و قرآنی، ریشه این واژه بارها در قالب صفت «امین» برای پیامبران بزرگ الهی مانند حضرت یوسف، حضرت موسی و همچنین فرشته وحی، حضرت جبرئیل (روحالامین) استفاده شده است. این امر نشان میدهد که امانتداری پایهای اساسی برای پذیرش مسئولیتهای بزرگ اجتماعی و هدایت معنوی جامعه محسوب میشود و رعایت آن مایه امنیت، آرامش و استواری پیوندهای اجتماعی است.