یعنی چه
در زیستشناسی (رویانشناسی) به برجستگیها و حفرههای بنبستی در لایه داخلی (اندودرم) ناحیه حلق رویان مهرهداران گفته میشود که منشأ اندامهایی چون تیموس و لوزهها هستند. در پزشکی نیز به ایجاد یک کیسه یا فتق غیرطبیعی در دیوارهٔ ماهیچهای حلق (دیورتیکول زنکر) اشاره دارد که موجب اختلال در بلع میشود.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت کِیسِهِ حَلْقی (kise-ye halqi) است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این اصطلاح تخصصی ۸ حرف دارد. معادلهای دیگر آن «جیب حلقی» یا در اصطلاح پزشکی «دیورتیکول زنکر» است.
به انگلیسی
در متون علمی و لاتین از اصطلاح Pharyngeal pouch برای کیسه حلقی رویان استفاده میشود.
به فارسی
واژه ترکیبی فارسی است که معادلهای سره یا توصیفی آن «جیب حلقی» در زیستشناسی و «فتق یا برآمدگی گلو» در اصطلاحات عامیانه پزشکی است.
در قرآن
اصطلاح علمی «کیسه حلقی» در قرآن وجود ندارد. با این حال، کلمه همریشه آن یعنی «الحلقوم» (گلو) دو بار در قرآن از جمله در آیه ۸۳ سوره واقعه («فَلَوْلَا إِذَا بَلَغَتِ الْحُلْقُومَ») به کار رفته است.
نماد چیست
در علم زیستشناسی تکاملی، وجود کیسههای حلقی در رویانِ تمام مهرهداران (از ماهی تا انسان) نماد و نشانهٔ پیوند تکاملی و منشأ مشترک جانداران به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل کیسه حلقی
اصطلاح «کیسه حلقی» بر اساس حوزه کاربرد دو مفهوم کاملاً مجزا را افاده میکند. در بخش عمدهای از متون علمی و زیستشناسی، این واژه به ساختارهای دوران جنینی (رویانشناسی) مهرهداران اشاره دارد. این کیسهها یا حفرهها در ناحیه حلق جنین شکل میگیرند و در سیر مراحل تکاملی، منشأ پیدایش اندامهای حیاتی سر و گردن مانند غدد پاراتیروئید، تیموس و لوزهها میشوند.
از سوی دیگر در اصطلاحات پزشکی و جراحی، کیسه حلقی نوعی عارضه و بیماری محسوب میشود که طی آن یک برآمدگی یا فتق غیرطبیعی در دیواره ماهیچهای گلو ایجاد میگردد. این حالت که علمی به آن دیورتیکول زنکر میگویند، باعث به دام افتادن غذا در مجرا و بروز مشکلات بلع برای بیمار میشود.