یعنی چه
فدویی یا فدوی کسی است که خود را سربها و قربانی دیگری میکند. در متون قدیمی نیز به عنوان اصطلاحی فروتنانه به جای «من» یا «بنده» به کار میرفته است.
تلفظ
این واژه در اصل به صورت فَدْوی (با سکون دال) تلفظ میشود و در زبان عامیانه به صورت فدویی نیز بیان میگردد.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی مانند فدویی، فدایی یا جاننثار به عنوان پاسخ ایثارگر و قربانی شمرده میشوند.
به انگلیسی
برای کاربرد صفت ایثارگری از کلماتی چون devotee و برای لحن نامهنگاری قدیمی از کنایه بنده حقیر استفاده میشود.
به عربی
ریشه این کلمات در عربی «ف د ی» است که به معنای بازخریدن یا قربانی دادن در راه دیگری است.
به فارسی
در زبان فارسی سره و اصیل میتوان از واژههایی مانند «پیشمرگ» یا «برخی» (به معنی قربانی و فدا) به جای این کلمه استفاده کرد.
در قرآن
خود کلمه فدویی در قرآن نیست، اما ریشه آن در آیاتی مانند «وَفَدَیْنَاهُ بِذِبْحٍ عَظِیمٍ» (صافات/۱۰۷) در داستان حضرت اسماعیل به کار رفته است.
نماد چیست
در فرهنگ ایرانی و عرفانی، فدویی نماد رها کردن «خود» و جانفشانی کامل در برابر معشوق، وطن یا یک عقیده والا است.
جمعبندی و توضیح کامل فدویی
واژه فدویی که از ریشه عربی فدا گرفته شده است، در زبان و ادبیات فارسی بار معنایی عمیقی از ایثار، جانبازی و ازخودگذشتگی دارد. این کلمه به کسی اشاره میکند که بدون هیچ چشمداشتی حاضر است جان و هستی خود را در راه معشوق، میهن یا آرمانی مقدس فدا کند.
علاوه بر این مفهوم حماسی و عرفانی، فدوی در تاریخ نگارش و مکاتبات اداری ایران، به عنوان یک واژه محترمانه و فروتنانه کاربرد داشته است. نویسندگان در گذشته برای رعایت ادب و تواضع، به جای استفاده از ضمیر «من» یا «بنده»، خود را فدوی خطاب میکردند تا ارادت و فرمانبرداری خود را به مخاطب نشان دهند.