یعنی چه
دواتگری در اصطلاح به شغل و هنر کسی گفته میشود که دوات (مرکبدان) میسازد. با گذشت زمان، این اصطلاح توسعه یافته و امروزه در صنایع دستی به هنر ساخت انواع ظروف و اشیای فلزی از جنس مس، برنج، ورشو، نقره و طلا به روش سرد و با استفاده از ضربات چکش بر ورقههای فلزی اطلاق میشود. این هنر بستر ساز صنایع دیگری چون قلمزنی و میناکاری است.
تلفظ
این واژه از ترکیب «دَوات» (واژه عربی به معنی مرکبدان) و پسوند شغلی فارسی «ـگری» ساخته شده و به صورت [dævāt-gæri] تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ عبارت «دواتگری» یک کلمه ۷ حرفی است. بسته به طراح جدول، ممکن است واژههای همردیف مانند مسگری یا فلزکاری نیز مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به بافتار معنایی، اگر منظور هنر ساخت ظروف فلزی چکشکاریشده باشد از Metalsmithing یا Coppersmithing استفاده میشود و اگر معنای لغوی و قدیمی آن (ساخت ظرف مرکب) مد نظر باشد، عبارت Inkwell making یا Inkstand making به کار میرود.
به فارسی
معادلها و واژههای جایگزین فارسی این هنر شامل دواتسازی و مرکبدانیسازی (در معنای خاص) و فلزکاری سنتی، مسگری، نقرهکاری و رویگری (در معنای عام و امروزی آن) است.
نماد چیست
دواتگری در گذشته به دلیل ساخت ظرف مرکب، به طور غیرمستقیم نماد دیوانسالاری، اهل قلم، دانش و کتابت بوده است. امروزه در حوزه صنایع دستی، این هنر نماد صبر، ظرافت، اصالت سنتی و زنده کردن فلز بیجان با ضربات مداوم چکش استادکاران است.
جمعبندی و توضیح کامل دوات گری
دواتگری یکی از اصیلترین و قدیمیترین رشتههای صنایع دستی ایران است که ریشه در نیاز کاتبان و خوشنویسان به ظرف مرکب (دوات) داشته است. این واژه از ترکیب «دَواة» عربی و پسوند «ـگری» فارسی شکل گرفته و در ابتدا صرفاً به معنای ساخت قلمدان و مرکبدان بوده است.
با تحول ابزارهای نگارش و منسوخ شدن کاربرد روزمره دوات، معنای این واژه در میان هنرمندان گسترش یافت. امروزه دواتگری به فرآیند ساخت زیرساخت ظروف فلزی از جنس مس، برنج، نقره و ورشو بدون استفاده از قالب و تنها به روش سرد و چکشکاری مداوم گفته میشود.
این هنر در واقع پایه و اساس هنرهای ظریفی مانند قلمزنی، میناکاری و ملیلهکاری است؛ چرا که تا دست هنرمند دواتگر ورقههای سخت فلز را به ظروفی چون سینی، سماور یا گلدان تبدیل نکند، امکان اجرای هنرهای تزیینی روی آنها وجود نخواهد داشت.