ضریح یعنی چه؟ مترادف و هم خانواده آن

جمع‌بندی و توضیح کامل ضریح

واژه «ضریح» یک کلمه با ریشه عربی است که پس از ورود به زبان فارسی، دچار تحول معنایی زیبایی شده است. این کلمه در اصل لغت به معنای شکاف قبر بوده، اما در فرهنگ و اصطلاح فارسی به سازه‌های باشکوه، مشبک و هنرمندانه‌ای اطلاق می‌شود که از طلا، نقره یا چوب بر روی آرامگاه امامان و شخصیت‌های مقدس مذهبی ساخته می‌شود.

بسیاری از مردم به اشتباه کلمه «ضریح» را با واژه قرآنی «ضریع» (با حرف ع) یکسان می‌دانند؛ در حالی که ضریع در آیه ۶ سوره غاشیه به معنای خاری خشک و سمی در دوزخ است و هیچ ارتباط لغوی و مفهومی با سازه مقدس ضریح ندارد. ضریح مظهر احترام و ارادت شیعیان به بزرگان دین است.

از نظر ابعاد هنری و فرهنگی، این سازه‌ها اوج هنر اسلامی نظیر قلم‌زنی، میناکاری و خطاطی ثلث و نستعلیق را به نمایش می‌گذارند. ساختار محرابی شکل پنجره‌های آن مأمنی برای راز و نیاز زائران و نمادی از واسطه ارتباطی میان جهان مادی و معنویت به شمار می‌رود.