یعنی چه
این عبارت در زبان فارسی دو کاربرد دارد؛ معنای حقیقی آن ضربه زدن به پشت پای کسی به قصد انداختن اوست، اما در مفهوم کنایی و رایج به معنای دست کشیدن از چیزی، بیاعتنایی به مال یا مقام دنیا، و همچنین بیوفایی و شکستن پیمان به کار میرود.
تلفظ
این ترکیب یک فعل مرکب کنایی در زبان فارسی است که از سه جزء «پشت» (اسم)، «پا» (اسم) و «زدن» (فعل) تشکیل شده است.
در جدول
در کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت با توجه به تعداد حروف میتواند خود کلمه «پشت پازدن» یا مترادفهایی مانند ترک کردن و رها کردن باشد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به بافت متن، عبارات فوق دقیقترین معادلها برای رساندن مفهوم رویگردانی و رد کردن اصطلاحی هستند.
به عربی
در زبان عربی اصطلاح نبذ و رفض با مفهوم طرد و دور انداختن، و کلمه نکث برای پشت پا زدن به عهد استفاده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی عبارت sırt çevirmek برای معنای کنایی رویگردانی و reddetmek برای رد کردن به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل پشت پازدن
عبارت «پشت پا زدن» یکی از کنایات اصیل و ریشهدار در زبان فارسی دری است که قدمت کارکرد ادبی آن به قرنها پیش بازمیگردد، به طوری که در متون کهنی مانند کلیله و دمنه و اشعار انوری و صائب تبریزی به وفور دیده میشود. تصویرسازی اولیه این عبارت از عمل فیزیکیِ لگد زدن به پشت پای کسی برای سرنگون کردن او گرفته شده، اما در سیر تحول زبان به یک مفهوم انتزاعی و اخلاقی بدل گشته است.
این اصطلاح در ادبیات فارسی دو رویه متمایز دارد؛ در بافت عرفانی نماد وارستگی، رستگاری و دامن افشاندن و چشمپوشی از مادیات و جاه و جلال دنیوی است. در مقابل، در بافت روابط اجتماعی و انسانی، نمادی از بیوفایی، خیانت، ناسپاسی و زیر پا گذاشتن عهد و پیمان تلقی میشود. اگرچه این عبارت عینی در متن قرآن وجود ندارد، اما از نظر مفهومی با واژگانی چون «نبذ» (دور انداختن حق یا پیمان) قرابت کامل دارد.